حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٨٣
خداوند ، رازق است و هر آنچه و آن كه را بر گستره زمين حركت مى كند ، مى پايد و «رزق» او را مى رساند. كسانى ، بسيار و كسانى ، اندك دارند . گاه ، رزق مى گسترد و گاه ، دامن برمى چيند . باور به اين كه به گونه اى رشته نهايى اين امور در دست خداوند است و نقشبند زندگى اوست ، توكّل را در جان انسان مى ريزد و حركت انسان را در جهت رشد و تعالى ، پوينده تر مى كند. در فصل دوم ، از عوامل حقوقى آنچه آمد ، سخن گفته شده است كه : «مال» ، از آنِ خداست . پس حقوقى دارد كه خداوند ، آنها را رقم مى زند . آن گاه از مسئوليت امّت در برابر اقامه حقوق و عينيت بخشيدن به آن ، سخن مى رود ؛ يعنى تلاش در جهت رسيدن همگان به آنچه شايسته و بايسته آنهاست و حركت براى احقاق حقوق انسان ها بدون هيچ گونه ترديد و با صلابت و استوارى. عوامل اخلاقى رشد اقتصادى ، مانند : شكر، تعادل، قناعت، ايثار ، تقوا (مفهوم همسو با اين مقوله از تقوا) . و سرانجام ، سخنى و احاديثى درباره اين كه پايين ترين سطح معيشت چيست و چگونه است .
باب چهارم : موانع توسعه اقتصادى
در اين باب ، احاديث بيانگر موانع رشد اقتصادى عرضه شده است. از موانع اخلاقى است : آزمندى ، سرمستى ، زياده روى ، تنعّم زدگى، و از موانع اجتماعى است : ستمگرى اقتصادى، خيانت ، گسستن پيوندها و تن زدن از رسيدگى به فرودستان ، و از موانع عملى در حوزه داد و ستد است : ربا، كاهلى ، سستى، ناكارآمدى و... .
باب پنجم : مهم ترين آفات توسعه اقتصادى
در اين باب ، از موانع و آفات مهم و تأمّل برانگيز رشد اقتصادى ، سخن رفته است و