در تبيين اين احاديث ، بايد گفت : اگرچه اعتبار سندىِ لازم براى معارضه با احاديث پيشين را ندارند ، ولى با تأمّل در مضمون آنها ، روشن مى شود كه در دلالت و محتواى آنها نيز تعارضى نيست ؛ زيرا اين احاديث ، مردم را به رياكارى در يادگيرىِ معارف دينى يا ناچيز شمردن نقش اخلاص در بركات تحصيل دانش ، فرا نمى خوانند ؛ بلكه به نكته دقيق قابل توجّهى اشاره دارند و آن ، اين كه يكى از بركات معارف دينى ، برانگيختن اخلاصِ طالب دانش است . چه بسيارند كسانى كه با انگيزه هايى نه چندان خالص ، به حوزه هاى دينى مى آيند و سال ها به درس و بحث و تعلّم مى پردازند و از ره گذر اين تلاش علمى و بويژه توجّه به نقش اخلاص و خطر انگيزه هاى غير الهى ، به درجات والاى اخلاص ، نايل مى گردند . از اين رو ، اگر به بهانه نبودن شرط اخلاص در دانشجو در آغاز تحصيل ، مانع او شويم ، موجب محروميت بسيارى از جويندگان دانش و معارف دينى خواهيم شد .