حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٦٣
سخن به ميان آمده و جستجوى عيب هاى مردم ، زشت شمرده شده و بر پوشاندن عيوب مردمان ، تأكيد شده است . آموزه ارجمند اين فصل ، توجّه دادن به اين نكته است كه هيچ انسانى خالى از كاستى و تهى از عيب نيست و مردان شايسته و كسانِ نيك ، آنان اند كه توجّه به كاستى هاى خودشان ، آنان را از پرداختن به عيوب ديگران ، باز دارد و ... . موضوعاتِ «آزمندى» و زشتى آن ، ريشه ها و آثار آن ، پرهيز دادن از آن و بيان پاداش كسى كه به چنگ افكندن بر حرام قدرت دارد ، امّا از آن تن مى زند ، «حسد» و نكوهش آن ، رابطه حسد و ايمان ، خطرآفرينى حسد ، نشانه حسود و سپس موضوع «سوگند خوردن» ، نهى از سوگند خوردن به خداوند و آثار سوگند خوردن نابه جا و نادرست ، و پس از آن موضوع «شراب» و بررسى نقش آن در گسترش پليدى ها و زشتى ها ، فرجام شرابخواران و چگونگى حشر آنها در قيامت ، موضوع «خيانت» و نهى از آن ، گرچه درباره خائن باشد ، نشانه خائن و فرجام كار او در فصول بعدى آمده است . فصل نوزدهم اين باب ، ويژه «ريا» است . نكوهش ريا ، اين كه عمل آميخته به ريا پذيرفته نمى شود ، بهشت بر رياكار ، حرام است و كار آميخته به ريا ، مقبول درگاه الهى نخواهد بود ، راه نجات از ريا ، فرجام كار رياكار ، نشانه هاى رياكار ، لزوم پرهيز از وسوسه در ريا و سرانجام ، جايگاه والاى پرستش نهانى خداوند ، از جمله عناوين اين فصل هستند . موضوعاتِ «ربا» و هشدار نسبت به انجام دادن آن ، بزرگى گناه ربا ، چگونگى حشر رباخواران ، «رشوه» و چگونگى آن و اين كه رشوه ، كفر است و تفسيرى از چگونگى احوال رشوه دهندگان و گيرندگان ، موضوعات فصول بعدى اين باب اند . فصل بيست و دوم ، ويژه احاديث درباره «زنا» و آثار زيانبار آن در جامعه