جهاد در آيينه قرآن(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٨٦
پيروزى:
وعده ١، ٣ جنگ بدر:، ٢، ٣، ٤ خداوند:
وعده ١؛ نعمتهاى ٤ مجاهدان:
بصيرت ٤؛ و جنگ بدر ٢ لِيُحِقَّ الحَقَّ وَ يُبْطِلَ الْباطِلَ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُجْرِمُونَ (٨)
تا حق را ثابت و باطل را نابود گرداند؛ هرچند بزهكاران خوش نداشته باشند.
اين آيه در ادامه و تكمله آيه قبل است كه در باره جنگ بدر بود.
١. اظهار حق و محو باطل، غايت وعده الهى به غلبه مؤمنان بر مشركان: مراد از احقاق حق، اظهار و اثبات آن با مترتب كردن آثارش بر آن است. لام در «ليحق» براى غايت است و عبارت «ليحق» متعلق به عبارت «يعدكم الله» در آيه قبل است. از اين رو، معناى آيه اين است: اينكه خداوند پيروزى بر كاروان يا لشكر قريش را به شما وعده داد- و او هيچگاه خلف وعده نمىكند- براى اين بود كه به وسيله آن، حق را اظهار و تثبيت كند و باطل را از بين ببرد؛ هرچند كافران از آن ناخرسند باشند. ١ اين هدف با غلبه مسلمانان بر كاروان تجارى قريش ميسر نمىشد، بلكه با كشتن پيشوايان كفر تحقق مىيافت. ٢ ليحقّ الحقّ و يبطل الباطل و لوكره المجرمون ١. الميزان ٩/ ١٩- ٢٠.* ٢. المنار ٩/ ٦٠١.
٢. پيروزى مسلمانان در جنگ بدر، مقدمهاى براى حاكميّت اسلام ونابودى شرك: مراد از حق در اين آيه، اسلام و مراد از باطل، شرك است. از اين رو، در اين آيه و آيه قبل تكرار نيست؛ زيرا مراد از حق در آيه قبل، جنگ با لشكر قريش همراه تضمين پيروزى براى مؤمنان و شكست و نابودى كافران بود و مراد از حق در اين آيه اسلام است كه مقصد و هدف است و حقّ