مسلمانان به وظايف خود حتى در ميدان جنگ- دارد. ١ و اذا كنت فيهم فأقمت لهم الصّلاة فلتقم طائفة ...
١. نمونه ٤/ ١٠٢- ١٠٣.
٦. لزوم حفظ هوشيارى در برابر دشمن حتى به هنگام نماز: در جمله «وليأخذوا حذرهم و اسلحتهم» نوعى استعاره لطيف به كار رفته است و آن اين است كه حذر را همچون سلاح- كه گرفتنى و برداشتنى است- گرفتنى شمرده است ١. دليل اينكه در مورد گروه دوم واژه «حذر» نيز اضافه شده، اين است كه دشمن در ابتداى نماز كمتر متوجه مى‌شود كه مسلمانان در حال نماز هستند، بلكه گمان مى‌كند در حال آماده‌باش براى نبرد به سر مى‌برند، امّا در ركعت دوم براى دشمن روشن مى‌شود كه مسلمانان نماز مى‌خوانند. از اين رو، فرصت را براى هجوم غنيمت مى‌شمرد. به همين دليل، خداوند گروه دوم را افزون بر حمل سلاح، به هوشيارى نيز فراخواند. همچنين پس از آنكه مسلمانان نمازگزار، در حال باران يا بيمارى، مجاز به گذاشتن سلاح خود شدند، بار ديگر به حفظ هوشيارى و احتياط در برابر دشمن سفارش شدند تا بر آنان يورش نياورد. ٢ دو بار سخن گفتن از «حذر» در اين آيه، نشان اهميت و لزوم حفظ هوشيارى و رعايت احتياط در ميدان نبرد است.
و ليأخذوا حذرهم و اسلحتهم ... و خذوا حذركم‌ ١. الميزان ٥/ ٦٢.* ٢. الكبير ١١/ ٢٦.
٧. كافران، در پى فرصت براى هجوم يكباره به مسلمانان: عبارت «فيميلون عليكم ميلة واحدة» به معناى «يحملون عليكم حملة واحدة» است. ١ عبارت «ودّ الذين كفروا ... فيميلون عليكم ميلة واحدة» نيز در مقام بيان علت تشريع نماز خوف است. ٢؛ يعنى اينكه گفتيم اين گونه نماز خوف را در ميدان نبرد به جا آوريد، براى آن است كه كافران دوست دارند شما با سرگرم شدن به نماز، از سلاح و تجهيزات خود غفلت بورزيد و در نتيجه، با يك حمله و هجوم بر شما بتازند. ٣ اين جمله، بيان يك اصل كلى است و همراه داشتن سلاح به هنگام نماز براى پيشگيرى، تنها، يك مصداق از آن است. ٤ ودّ الذين كفروا ... فيميلون عليكم ميلة واحدة ١. مجمع البيان ٣- ٤/ ١٥٧.* ٢. الميزان ٥/ ٦٢.* ٣. المنار ٥/ ٣٧٤.* ٤. راهنما ٤/ ١٦.