كه «اگر هجرت نكند، از ولايت مسلمانان برخوردار نخواهد بود و در صورت هجرت، اين ولايت به بهترين صورت براى او تحقق خواهد يافت»، بدون شك به هجرت راغب خواهد شد. ١ و الذين آمنوا و لم يهاجروا ما لكم من ولايتهم من شى‌ء حتّى يهاجروا ١. الكبير ١٥/ ٢١٠.
٧. وظيفه مجاهدان در دفاع از مؤمنان غير مهاجر به هنگام درخواست يارى در امر دين: عبارت «إن استنصروكم فى الدين فعليكم النصر» بدين معناست: اگر مؤمنانى كه هجرت نكرده‌اند از شما (انصار و مهاجران) در راه دين و بر ضد كافران يارى خواستند، بايد آنها را يارى كنيد، اما در امر غير دين، يارى آنان بر شما واجب نيست. ١ خداوند متعال با اين عبارت، عموم عبارت «والذين آمنوا و لم يهاجروا ما لكم من ولايتهم من شى‌ء حتّى يهاجروا» را تخصيص مى‌زند؛ يعنى ميان شما و مؤمنان غير مهاجر ولايت نيست، جز ولايت نصرت و يارى در امر دين. ٢ إن استنصروكم فى الدين فعليكم النصر ١. مجمع البيان ٣- ٤/ ٨٦٢.* ٢. المنار ١٠/ ١٠٨.
٨. لزوم پايبندى به پيمان عدم تعرضِ منعقد شده با دشمن: عبارت «إلّا على قوم بينكم و بينهم ميثاق» استثنا است از عبارت «و إن استنصروكم فى الدين فعليكم النصر» ١. از اين رو، معناى آيه اين است كه اگر در امر دين از شما يارى خواستند، بايد آنها را نصرت كنيد، جز بر ضد قومى از مشركان كه ميان شما و آنها امان يا پيمانى كه پايبندى و وفاى به آن ب جهاد در آيينه قرآن(ج‌١) ٣٩٧ سوره انفال‌ ر شما لازم است، منعقد شده باشد. در اين صورت، نبايد آنان را يارى كنيد؛ زيرا موجب نقض پيمان مى‌شود. ٢ اين بخش از آيه مى‌رساند كه احترام به پيمان‌هاى بين‌المللى با كفار و حقوق بين‌الملل، مهم‌تر از حمايت مسلمين است. ٣ إن استنصروكم فى الدين فعليكم النصر إلّا على قوم بينكم و بينهم ميثاق‌ ١. المنار ١٠/ ١٠٨.* ٢. مجمع البيان ٣- ٤/ ٨٦٢.
* ٣. نور ٤/ ٣٨٧.
٩. جواز انعقاد پيمان عدم تعرض با كافران: ١ يادآورى لزوم پايبندى به پيمان عدم تعرض منعقد شده با كافران و عدم جواز نقض آن، بيانگر جواز انعقاد پيمان‌