جهاد در آيينه قرآن(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٥٥
وَ لَئنِ قُتِلْتُمْ فىِ سَبِيلِ اللَّهِ أَوْ مُتُّمْ لَمَغْفِرَةٌ مِنَ اللَّهِ وَ رَحْمَةٌ خَيرٌ مِمَّا يجْمَعُونَ (١٥٧)
و اگر در راه خدا كشته شويد يا بميريد، قطعاً آمرزش خدا و رحمت او از [همه] آنچه [آنان] جمع مىكنند، بهتر است.
اين آيه در ادامه آيه قبل و در پاسخ شبههافكنى كافران يا منافقان پس از جنگ احد است.
١. مقابله با جنگ روانى منافقان پس از جنگ احد: اين آيه پاسخ ديگرى به شبهه منافقان پس از جنگ بدر- مبنى بر كشته نشدن كشته شدگان در صورت نرفتن به جهاد- است و آن اينكه، مرگ حتمى است و انسان گريزى از مرگ يا كشته شدن ندارد. بنابراين، مرگ يا قتل در راه خدا، از مرگ يا قتل در طلب دنيا و لذتهاى فناپذير آن بهتر است؛ زيرا آن، رهايى از دشمن و رسيدن بهمحبوب، و اين، دور شدن از معشوق و سقوط در دوزخ است، و بىگمان، اولى، كمال سعادت و دومى، كمال شقاوت است. ١ و لئن قُتلتم فى سبيل اللّه ... خير ممّا يجمعون ١. الكبير ٩/ ٥٧.
٢. فضيلت شهادت و مرگ در راه خدا: شهادت در راه خدا و نيز مرگ در راه جهاد با كافران، موجب برخوردارى از مغفرت و رحمت الهى است؛ مغفرت، بخشايش گناهان، و رحمت، ثواب و بهشت است و اين دو از ثروتاندوزى و هدفهاى دنيوى بهتر است. ١ و لئن قُتلتم فى سبيل اللّه او مُتّم لمغفرة من اللّه و رحمة خير ممّا يجمعون ١. مجمع البيان ١- ٢/ ٨٦٧.
٣. برترى شهادت بر مرگ در راه خدا: دليل تقدّم قتل در راه خدا بر موت- در راه خدا- در اين آيه، نزديكتر بودن شهادت به مغفرت الهى نسبت به موت است. ١ و لئن قُتلتم فى سبيل اللّه او مُتّم لمغفرة من اللّه ١. الميزان ٤/ ٥٦.
٤. در راه خدا بودن، ملاك ارزش اعمال مجاهدان: به مناسبت حكم و موضوع يعنى مرگ و مغفرت، قيد «فى سبيل اللّه» پس از «مُتمّ» نيز مقدّر است. ١ از