كجا فرار مى‌كنيد؛ بهشت از آن كسى است كه بازگردد». ٢ منظور پيامبر از اين دعوت، يا دعوت به خود براى گردآوردن مسلمانان و جلوگيرى از پراكندگى آنان و يا دعوت به جنگ با دشمن بوده است. ٣ فراخوانى مسلمانان به وسيله پيامبر، نشانگر پايدارى و مقاومت بى‌نظير آن حضرت در جنگ احد است.
والرسول يدعوكم فى اخراكم‌ ١. مجمع البيان ١- ٢/ ٨٦١.* ٢. صافى ١/ ٣٠٨.* ٣. الكبير ٩/ ٤٠.
٦. تبديل اندوه از دست دادن غنايم و همرزمان به اندوه سستى در جنگ، موهبتى الهى: باء در «بغم» بدليّه است.
از اين رو، عبارت «فأثابكم غماً بغم» بدين معناست كه خداوند به جاى اندوهى كه داشتيد، اندوه ديگرى ارزانى‌تان داشت.
از عبارت «ليكلا تحزنوا على ما فاتكم و لا ما اصابكم» فهميده مى‌شود كه اندوه داده شده [: غماً] موهبت و نعمتى الهى بوده است تا مسلمانان اندوه ناپسند [: بغمّ‌] را فراموش كنند. اندوه پسنديده، اندوه سستى در جنگ و از دست دادن پيروزى، و اندوه ناپسند، اندوه از دست دادن غنايم، و مصيبت‌هاى جنگ است. ١ فأثابكم غمّاً بغمّ لكيلا تحزنوا على ما فاتكم و لا ما اصابكم‌ ١. الميزان ٤/ ٤٥.
٧. توجه به علم خداوند، زمينه‌ساز پرهيز از نافرمانى در جنگ: جمله «والله خبير بما تعملون» براى ترغيب مخاطبان به پرهيز از اعمال ناپسند و تشويق به اعمال نيكو و خداپسند است كه با توجه به مورد آيه، مراد، فرار از جنگ و نافرمانى از دستورات نظامى است. ١ واللّه خبير بما تعملون‌ ١. راهنما ٣/ ١٢٤.
٨. صداقت در بازگويى واقعيت‌هاى صحنه نبرد: خداوند متعال به خوبى از وضع مجاهدان واقعى و فراريان جنگ آگاه است. بنابراين، هيچ يك از شما (مجاهدان جنگ احد) نبايد خود را فريب دهد و چيزى برخلاف آنچه در ميدان احد واقع شده است، ادعا كند. ١ واللّه خبير بما تعملون‌ ١. نمونه ٣/ ١٣١.