٢. سنت الهى در جنگ: خداوند متعال پس از بيان اين نكته كه اختلاف مردمان در كفر و ايمان، علت وقوع جنگ است، سنت خويش را در باره وقوع جنگ اين گونه بيان مى‌نمايد: اگر خداوند مى‌خواست، اختلاف پيدا نمى‌شد و در نتيجه، اصلًا جنگى رخ نمى‌داد، اما او اراده كرده كه امور عالم بر اساس سنت اسباب و مسببات جريان يابد. اختلاف از اسباب و وقوع جنگ از مسببات است. اگر خداوند مى‌خواست، مى‌توانست تكويناً [با برداشتن اختلاف از ميان امت‌ها] جنگ را از ميان بردارد، اما سنت سببيت و مسببيت را برقرار كرد و اختلاف از اسباب وقوع جنگ است.
نيز مى‌توانست تشريعاً از جنگ جلوگيرى كند، اما سنت او بر اين است كه مردم آزمايش شوند و مؤمنان و كافران متمايز گردند. از اين رو، به جهاد و پيكار فرمان داد. ١ و لو شاء اللّه ما اقتتلوا و لكنّ اللّه يفعل ما يريد ٧. الميزان ٢/ ٣٠٩- ٣١١.
٣. پاسخ حضرت على (ع) به شبهه‌اى در باره جنگ جمل: در ذيل آيه از «اصبغ بن نباته» روايت شده است: در جنگ جمل در كنار حضرت على (ع) ايستاده بودم كه مردى آمد و پرسيد: يا اميرالمؤمنين! دشمن تكبير گفت، ما هم تكبير گفتيم؛ دشمن تهليل (لا اله الا الله) گفت، ما هم تهليل گفتيم؛ دشمن نماز خواند، ما هم نماز خوانديم، پس چرا با آنان مى‌جنگيم؟ حضرت در پاسخ فرمود: به دليل آيه «تلك الرسل ...»؛ ما كسانى هستيم كه [پس از پيامبر] بر ايمان خود پايدار مانديم و آنان، كسانى‌اند كه كفر ورزيدند.
آن گاه مرد گفت: به خداى كعبه سوگند كه آنان كافرند و سپس به دشمن حمله كرد تا كشته شد. ١ تلك الرسل ... و لكنّ اللّه يفعل ما يريد ١. نورالثقلين ١/ ٣٠٧.
امام على (ع): ٣ جنگ:
عوامل وقوع ١؛ پاسخ به شبهه در ٣ جنگ جمل: ٣ سنت‌هاى الهى:
در جنگ ٢