جهاد در آيينه قرآن(ج1) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٨٤
باشد، و شما دوست داشتيد كه دسته بى سلاح براى شما باشد، و [لى] خدا مىخواست حق [: اسلام] را با كلمات خود ثابت و كافران را ريشهكن كند.
ابو سفيان با كاروان تجارى قريش از شام رهسپار مكه شد. پيامبر (ص) به مسلمانان فرمان داد تا راه را بر كاروان ببندند و اموال آن را- به تلافى اموال مصادره شده مسلمانان در مكه به وسيله قريش- مصادره كنند و فرمود: «اميد است خداوند آن را نصيب شما كند.» پيامبر با سيصد و سيزده نفر كه جز به دستيابى به غنيمت و كاروان نمىانديشيدند، از مدينه خارج شدند. ابوسفيان با اطلاع از حركت مسلمانان، پيكى را روانه مكه كرد تا قريش را براى مقابله با آنان حركت دهد. جبرئيل خبر تجهيز و حركت لشكر قريش را به پيامبر داد و حضرت در باره تعقيب كاروان تجار جهاد در آيينه قرآن(ج١) ٢٩٢ سوره انفال تى يا جنگ با لشكر قريش، مشورت نمود و چون برخى به ويژه انصار با جنگ موافقت كردند، فرمود: «با تكيه بر بركت الهى، حركت كنيد كه خداوند مرا وعده غلبه بر يكى از دو گروه (كاروان يا لشكر قريش) داده است و خداوند هرگز خُلف وعده نمىكند». مسلمانان به سمت چاههاى بدر حركت كردند و در آنجا به مصاف با قريش پرداختند و در نهايت، با امدادهاى الهى بر آنان پيروز شدند. ١ ١. مجمع البيان ٣- ٤/ ٨٠٢- ٨١٢.
١. پيروزى بر سپاه قريش يا دستيابى به كاروان تجارتى آنان، وعده خداوند به مسلمانان: «احدىالطائفتين» مفعول دوم «يعدكم اللّه»، و «انّها لكم» بدل از آن است.
مراد از «احدى الطائفتين»، «عير» يعنى كاروان تجارى قريش- مركب از چهل سوار- و «نفير» يعنى لشكر و سپاه قريش- متشكل از هزار نفر- است كه خداوند وعده غلبه بر يكى از آنان را به مسلمانان داده بود. ١ اذ يعدكم اللّه إحدى الطائفتين أنّها لكم ١. الميزان ٩/ ١٩.
٢. عدم تمايل مسلمانان به جنگ با مشركان در بدر: «شوكة» به معناى تيزى و قدرت و اصل آن «شوك» به معناى خار