سهيم هستيم و بايد سهم ما را بدهيد، و اگر كافران بهره‌اى [از فتح يا غنيمت‌] يافتند، به آنان مى‌گويند آيا شما را از خود ندانستيم و اسرار و اخبار محمد (ص) و يارانش را براى شما نفرستاديم تا اينكه بر آنان پيروز شديد؟ اينك حقّ ما را به رسميّت بشناسيد و ما را از بهره‌اى كه برده‌ايد، منتفع كنيد. ٢ فإن كان لكم فتح من اللّه قالوا الم نكن معكم و إن كان ...
١. المنار ٥/ ٤٦٥.* ٢. مجمع البيان ٣- ٤/ ١٩٦.
٣. پيروزى مؤمنان در جنگ، موهبتى الهى: قيد «من اللّه» ظاهراً قيد توضيحى است؛ يعنى هرگاه مسلمانان پيروز شوند، اين پيروزى از ناحيه خداوند است. ١ فإن كان لكم فتح من اللّه‌ ١. راهنما ٤/ ١١٥- ١١٦.
٤. پيروزى واقعى و نهايى از آنِ مؤمنان: اينكه خداوند در اين آيه از پيروزى مؤمنان به «فتح» و از غلبه كفار به «نصيب» تعبير كرده است، براى اين است كه پيروزى مؤمنان را بزرگ بشمارد و غلبه كافران را تحقير كند و بفهماند كه پيروزى مؤمنان، واقعى و نهايى است و پيروزى كافران، اندك، موهوم و گذرا، كه آن هم سرزنش دنيوى و عقوبت اخروى را به دنبال دارد. ١ فإن كان لكم فتح من اللّه ... و إن كان للكافرين نصيب‌ ١. الكبير ١١/ ٨٣؛ المنار ٥/ ٤٦٥؛ الميزان ٥/ ١١٦.
٥. همكارى منافقان با كافران و خيانت به مؤمنان در جنگ: «استحواذ» به معناى غلبه و استيلاست و مراد از جمله «و ان كان للكافرين ... الم نستحوذ»- با توجه به سياق آيه- اين است كه منافقان پس از پيروزى كافران به آنان مى‌گويند: در هنگامه جنگ، ما بر شما استيلا داشتيم، ولى شما را نكشتيم. بر اين اساس، جمله «نمنعكم من المؤمنين» به اين معناست كه بين شما و اهل ايمان حائل شديم و نگذاشتيم آنان نيز به شما دسترسى پيدا كنند تا پيروزى براى شما حاصل شد. ١ قالوا الم نستحوذ عليكم و نمنعكم من المؤمنين‌ ١. راهنما ٤/ ١١٦.
٦. منافقان، مانع پيروزى مؤمنان در جنگ با كافران: جمله «نمنعكم من المؤمنين»