٢. اهميت كسب آمادگى روحى و توان غير فيزيكى در جنگ: وجوب اقامه نماز پيش از وجوب جهاد نشانگر اهميت كسب آمادگى روحى براى جهاد است؛ زيرا مسلمانان در پرتو نماز و نيايش با خدا، ايمان خود را محكم و روحيه خويش را پرورش مى‌دهند و آماده هر گونه فداكارى و ازخودگذشتگى مى‌شوند و به هنگام صدور فرمان جهاد، آمادگى كافى براى مبارزه با دشمن خواهند داشت. ١ الم تر الى الذين قيل لهم كفّوا ايديكم و اقيموا الصّلاة ١. نمونه ٤/ ١٥- ١٦.
٣. ترس از غير خدا، عامل بازدارنده برخى مسلمانان از جهاد: پس از وجوب جنگ در مدينه، برخى از مسلمانان [كه در مكه خواهان جنگ با مشركان بودند] از كشته شدن به دست مردم [: مشركان‌] همانند مردن به دست خدا و بيشتر از آن مى‌ترسيدند و اينكه گفتند پروردگارا چرا جنگ را بر ما واجب كردى، نه براى كراهت از امر خدا، بلكه به دليل ترسى بود كه بر آنان مستولى شده بود. ١ فلمّا كُتب عليهم القتال اذا فريق منهم يخشون النّاس كخشية اللّه او اشدّ خشية ١. مجمع البيان ٣- ٤/ ١١٩.
٤. نكوهش مدعيان جنگ با مشركان: خداوند در اين آيه مسلمانانى را سرزنش مى‌كند كه در آن زمان كه نيرو و توان كافى براى برخورد با دشمن نداشتند، در جنگ با كفار شتاب داشتند، اما هنگامى كه جنگ بر آنان واجب شد، از رويارويى با دشمن مى‌ترسيدند؛ در حالى كه دشمنان نيز مردمى مانند خودشان بودند. ١ الم تر الى الذين ... يخشون النّاس كخشية اللّه او اشدّ خشية ١. الميزان ٥/ ٦.
٥. دلبستگى به دنيا، منشأ اعتراض گروهى از مسلمانان به حكم جهاد: بيان وصف «قريب» براى «اجل» از جانب معترضان به حكم جهاد، براى اين است كه بگويند با آنكه زندگانى در دنيا كوتاه است، چرا خداوند با وجوب جهاد اين زندگانى كوتاه را از ما دريغ كرد؟ دلبستگى اين گروه به زندگانى دنيا، منشأ اين سخنان آنان است. ١ به سخن ديگر، جمله «لولا أخرتنا إلى أجل قريب» علت كراهت آنان از وجوب جهاد بر آنان مى‌باشد. ٢ قالوا ربّنا لِم كتبت علينا القتال لولا اخّرتنا الى اجل قريب‌ ١. الميزان ٥/ ٦.* ٢. الكبير ١٠/ ١٨٦.