→ طلاِیِی براِی آن دانسته‌‌اند! برخِی مورخان ، ذوالقرنِین مذکور در قرآن کرِیم (سوره کهف، آِیه٨٣ و ٨٦) را از تبابعه دانسته و نام او را الصَّعب بن الحارث الرائِش ِیا الصَّعب بن قَرِین بن هَمال ملقب به تبّع اَقرَن گفته‌‌اند که پِیامبر و شاعر بوده و هفتصد سال قبل از بعثت رسول اکرم صلِّی الله علِیه و آله به وِی اِیمان آورده است. تبابعه در آغاز بت‌‌پرست بودند و بتکده‌‌اِی به نام رئام در صنعاء داشتند. گفته‌‌اند بُت نَسر که در قرآن کرِیم (سوره نوح، آِیه٢٣) از آن نام برده شده است، معبود حمِیرِیان بود، تا اِینکه تبّع اسعد ابوکرب به دِین ِیهود گروِید و معبد رئام را وِیران کرد. آنچه با حقاِیق تارِیخِی بِیشتر همخوانِی دارد، اِین است که قلمرو پادشاهان تبابعه از مرزهاِی ِیمن چندان تجاوز نمِی‌‌کرده است و ظاهراً برخِی از قباِیل عرب خارج از ِیمن زِیر سلطه تبابعه قرار داشته‌‌اند و بزرگان قبِیله ِیمنِی کِنده خدمتگزار آنان بوده‌‌اند. تبابعه کاخ‌‌ها و بناهاِی مشهورِی داشته‌‌اند که حبشِیان آنها را از بِین برده‌‌اند. شاِید آثار کهنِی که در نزدِیکِی سَدوس قرار دارد، از بقاِیاِی آثار تبابعه باشد. (دانشنامه جهان اسلام، بنِیاد دائرة المعارف اسلامِی، ج١، ص٣٢٤٧).

[١] اَصحاب اُخْدود: آنها مؤمنانِی بودند که کافران معاصر، آنان را به دلِیل پاِیدارِی بر اِیمان خود، در گودال‌هاِی آتش انداخته و مِی سوزاندند. البته به عقِیده برخِی مفسران اصحاب اخدود، کافرانِی بودند که مؤمنان را در گودال‌هاِی آتش مِی‌افکندند. قرآن در آِیات ٤ تا ٨ سوره «بروج» به ماجراِی اصحاب اخدود اشاره کرده است. مفسران نزول اِین آِیات را براِی نکوهش کافران و برانگِیختن حس مقاومت مسلمانان دانسته‌اند. گزارش‌هاِیِی از اِین ماجرا در برخِی از منابع مسِیحِی نِیز آمده است؛ در اِین گزارش‌ها، انگِیزه پرداختن به داستان اصحاب اخدود، ِیادکردِی از شهِیدان و هدف گزارشگران آن، شعله‌ور ساختن احساس مذهبِی مسِیحِیان در برابر ِیهودِیان دانسته شده است. درباره اِینکه اِین ماجرا مربوط به چه قومِی بوده و در چه زمانِی رخ داده اختلاف نظر است. مشهورترِین آن‌ها درباره ذونُواس ِیهودِی آخرِین پادشاه حمِیر در ِیمن است که شمارِی از اهالِی نجران را به جرم پِیوستن به مسِیحِیت در آتش سوزاند، (دائرة المعارف بزرگ اسلامِی، ج٩، نوِیسنده: فرامرز حاج منوچهرِی، شماره مقاله: ٣٥٩٣).

[٢] التحقِیق فِی کلمات القرآن (مصطفوِی، حسن)، ج٣، ص٣٥٦.