تأثیر تمدن ایرانیان بر نفوذ گسترش اسلام در یمن - حسینی‌بیان، سیدمهدی - الصفحة ١٩٨ - شخصِیت علمِی جابر نزد امامِیه و اهل سنت

بود. مدِینه، منحصراً مرکز اسلام بود و هم? چشم‌هاِی مسلمانان از هر نقطه دنِیا بدان‌‌سو نظر داشتند و شِیفتگان علوم اسلامِی از همه جاِی دار الاسلام رو به آن سوِی مِی‌نهادند. مسجد النّبِی کانون علم و دانش بود که حلقه‌هاِی درس در آنجا شکل مِی‌گرفت و دانش‌آموختگان از پِیامبر خدا صلِّی الله علِیه و آله عهده‌دار تعلِیم دِیگران بودند.

جابر بن عبداللّه از جمل? آن شخصِیت‌‌هاِی علمِی است که شِیعه و سنِّی در مدح و ثناِی او اجماع دارند. به گفته هشام بن عروه، وِی در مسجد نبوِی حلقه‌‌اِی براِی تعلِیم داشت که تابعانِی را بر گرد او آورده بود.[١] از حِیث جاِیگاه علمِی، جابر را باِید در عداد کَهتران صحابه و داراِی گراِیشِی نزدِیک‌‌تر به ابن عباس و متفاوت با ابن عمر قلمداد کرد. با وجود آنکه برخِی ضبط‌‌ها در قرائت و رسم مصحف از وِی نقل مِی‌‌شد،[٢] اما در ارتباط با قرآن کرِیم، روِیکرد او بِیشتر تفسِیرِی بود. در کنار احادِیث تفسِیرِی منقول از وِی، متون تفسِیر رواِیِی در بردارند? مجموعه‌‌اِی از اقوال تفسِیرِی او نِیز وجود داشت[٣]

[١] تهذِیب الکمال (ِیوسف مزِّی)، ج٤، ص٤٥٢.

[٢] الطبقات الکبرِی (محمد بن سعد)، ج٧، ص٢٢٩؛ المصاحف (ابن ابِی داوود)، ص٩٧ و٩٨.

[٣] الطبقات الکبرِی (محمد بن سعد)، ج٣، ص٥٧٤؛ تارِیخ طبرِی، ج٢، ص٥٦٥؛ تفسِیر القرآن العظِیم (ابن کثِیر)، ج١، ص١٠٥؛ الدر المنثور (سِیوطِی)، ج١،ص٥٥ و٥٧.