مجموعه مقالات دومين همايش مردمسالارى دينى - جمعى از نويسندگان - الصفحة ٨٠
(
Stewart Patrick )
و اس. فورمن (S .Forman) را وادار مىكند كه بپذيرد تا امكان نيل به موقعيت هژمونيك (Hegemonic Situation) در عصر حاضر براى برخى از بازيگران قدرتمند، وجود دارد.[١] اين در حالى است كه طيف متعددى از نويسندگان غربى بر اين ايده (هژمونيك شدن تمدن غربى) اصرار مىورزند و بر اين باورند كه ظرفيتهاى فكرى- نظرى تمدن غربى به آن، اين امكان را مىدهد تا بتواند برترى بلامنازع خود را در آيندهاى نه چندان دور اثبات نمايد. اگرچه مىتوان با ايده بالا موافق يا مخالف بود، اما آنچه از نگاه ايرانى در اين زمينه در خور يادآورى مىباشد اين است كه:
نخست؛ راهبرد ترسيمى در زير عنوان كلى جهانى شدن (غربى) كه همه ابعاد زندگى انسان معاصر را تحت تأثير قرار مىدهد، در بردارنده حجم بالايى از تهديد براى قدرتهاى متوسط و ضعيف در سطح جهانى است.[٢]
دوم؛ اگرچه نكته نخست ما را به ضرورت مقابله با اين پديده جديد آگاه مىسازد، نبايد فراموش كرد كه مقابله با «جهانىسازى» صرفاً از راه سختافزارى ممكن و ميسر نيست. دليل اين امر به بنيادهاى نظرى تمدن غربى برمىگردد كه به مثابه پشتيبانى نيرومند براى قدرت سختافزارانه غرب، فعاليت مىكند.[٣] نتيجه آنكه براى گذار از اين مقطع حساس و پر از خطر، چارهاى جز رجوع به مبادى تمدنى و فرهنگى بومى وجود ندارد تا از اين راه زمينه و توان نظرى ضرورى براى نقد سلطه تمدن غربى فراهم آيد. در اين صورت است كه تلاشهاى به عمل آمده در حوزه سختافزارى معنا و مفهوم مىيابد و امكان رها شدن جامعه از سلطه سختافزارى و نرمافزارى تمدن غربى فراهم مىشود. تحقق اين هدف مهم براى ما، چنان كه به صورت گسترده در «رويكرد دينى در تهاجم فرهنگى» نشان دادهام، به جز از راه بازخوانى دين در حد و اندازه جهان معاصر- با هدف كشف و راهبردى ساختن ظرفيتهاى دين- ميسر نيست.[٤]
[١]
.- Patrick, Stewart S. Forman) ٢٠٠٢( Multila teralism U. S. Foreign Policy, U. S., Lynne Rienner Publisher
[٢] - اصغر افتخارى، جهانى شدن: چالشها و ناامنىها؛ ناامنى جهانى: بررسى چهره دوم جهانى شدن
[٣] - همان،« ناامنى محدود»، در: جهانشمولى اسلام و جهانسازى( ٢)، صص ١٩٤- ٢٤٦
[٤] - اصغر افتخارى و علىاكبر كمالى، رويكرد دينى در تهاجم فرهنگى.