دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٤٩ - حكمت رجعت

اين حديث، كه با چند حديث مشابه، تأييد[١] و تقويت مى‌شود، گوياى آن است كه كسانى كه به آيه شريف: «وَ لَئِنْ مُتُّمْ أَوْ قُتِلْتُمْ لَإِلَى اللَّهِ تُحْشَرُونَ؛[٢] و اگر [در راه خدا] بميريد يا كشته شويد، قطعاً به سوى خدا گرد آورده خواهيد شد»، ايمان داشته باشند، هم به مرگ طبيعى خواهند مرد و هم در راه خدا كشته خواهند شد و اين نمى‌شود، مگر اين كه پس از آن كه در زندگى دنيا مردند يا كشته شدند، دوباره به زندگى باز گردند تا حالتى ديگر را تجربه كنند. اين رجعت فقط براى مؤمنان به آيه مربوط است و با توجّه به توضيحى كه امام عليه السلام در باره كشته شدن در راه خدا داده و آن را به كشته شدن در راه على عليه السلام و فرزندانش تفسير نموده و با يارى گرفتن از ساير احاديث اين باب، مى‌توان استنتاج كرد كه همان مؤمنان خالص، مورد نظر است.

حكمت رجعت‌

حكمت‌هاى رجعت را نبايد به عنوان دليل عقلى قطعى در نظر گرفت؛ بلكه هر يك از آنها در جهت معقول‌سازى و قابل فهم كردن مسئله به كار مى‌آيد. فايده اين حكمت‌ها، آن است كه ذهن انسان را براى فهم و پذيرش موضوع، آماده مى‌كنند و مانع انكار بى‌جا و جاهلانه مى‌شوند. براى رجعت، چند حكمت متصوّر است:

١. پاداش صالحان و مجازات مجرمان. ساختار اين جهان، بر اساس عدل است.[٣] پس اين انتظار به‌جاست كه روزى در همين زندگى دنيا، ظالمانى كه خون مستضعفان را در شيشه كرده‌اند، به سزاى اعمال خود برسند. البتّه مجازات اصلى، در آخرت خواهد بود؛ زيرا دنيا ظرفيت كافى براى مجازات مجرمان را ندارد؛[٤] امّا بر اساس‌

[١]. ر. ك: ص ٢١( رجعت شهيدان).

[٢]. آل عمران: آيه ١٥٨.

[٣]. پيامبر خدا صلى الله عليه و آله مى‌فرمايد:« بالعدل قامت السماوات و الأرض؛ آسمان‌ها و زمين بر پايه عدل برپا شده‌اند»،( عوالى اللئالى: ج ٤ ص ١٠٣ و تفسير الصافى: ج ٥ ص ١٠٧).

[٤]. زيرا مثلًا كسى كه هزاران بى‌گناه را كشته، تنها يك بار كشته مى‌شود.