یادداشتهای استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٨٦ - مسئولیت
یادداشتهای استاد مطهری، ج ٧، ص: ٨٦
اسلام، خدمات اجتماعی اسلام همه از این نوع است.
اینکه رسول اکرم فرمود: من اصبح و لم یهتمّ بامور المسلمین فلیس بمسلم و یا فرمود: کلکم راع و کلکم مسؤول عن رعیته، مثل المؤمنین فی تواددهم و تراحمهم کمثل الجسد ... [ناظر به این مطلب است.]
اینجا چند مسئله است:
تعمیم نیازها:
الف. غالباً امروز که گفته میشود همدردی با جامعه، رسیدن به درد جامعه، مقصود جز درد گرسنگی و محرومیت و مظلومیت و احیاناً جهل و بیماری نیست. اما نظر اسلام در نیازها، به آنهایی است که در متن خلقت برای انسان هست ولو آنکه بعضی از آنها را خود احساس نکند. نیاز را نباید محدود کنیم به نیازهایی که خود انسانها به صورت درد احساس میکنند.
رابطه درد و آگاهی که در عین اینکه آگاهی دردآفرین است، دردْ آگاهی آفرین است:
ب. رابطهای است میان درد و آگاهی و اینکه آگاهی دردآفرین است و لَختی بیدردی، بلکه دردْ خود برای آگاهی است و آگاهی آفرین است. مولوی:
حسرت و زاری که در بیماری است | وقت بیماری همه بیداری است | |
هرکه او بیدارتر، پردردتر | هرکه او آگاهتر، رخ زردتر | |
پس بدان این اصل راای اصل جو | هرکه را درد است او برده است بو | |