چهره منافقان در قرآن با استفاده از تفسير پر ارزش نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٥٨ - نقش منافقان در فتنههاى يهود

بعضى از مفسّران شأن نزولى براى آيات فوق نقل كردهاند كه خلاصه آن چنين است:

جمعى از منافقان مدينه مانند «عبداللَّه بن أُبَىّ» و يارانش مخفيانه كسى را به سراغ يهود «بنى نضير» فرستادند و گفتند: شما محكم در جاى خود بايستيد، از خانههاى خود بيرون نرويد، و دژهاى خود را محكم سازيد، ما دو هزار نفر ياور از قوم خود و ديگران داريم و تا آخرين نفس با شما هستيم، طايفه بنى قريظه و ساير همپيمانهاى شما از قبيله غطفان نيز با شما همراهى مى كنند.

همين امر سبب شد كه يهود «بنى نضير» بر مخالفت پيامبر صلى الله عليه و آله تشويق شوند، امّا در اين هنگام يكى از بزرگان بنىنضير به نام «سلام» به «حُيَىِّ بن اخطب» كه سرپرست برنامههاى بنىنضير بود گفت: «اعتنايى به حرف عبداللَّه بن ابى نكن، او مى خواهد تو را تشويق به جنگ با محمّد كند، و خودش در خانه بنشيند و شما را تسليم حوادث نمايد.» حيى گفت: «ما جز دشمنى محمد و پيكار با او چيزى را نمى شناسيم.» سلام در پاسخ او گفت: «به خدا سوگند من مى بينم سرانجام ما را از اين سرزمين بيرون مى كنند، و اموال و شرف ما بر باد مى رود، كودكان ما اسير، و جنجگويان ما كشته مى شوند.»

آيات فوق سرانجام اين ماجرا را بازگو مى كند.

بعضى معتقدند اين آيات قبل از ماجراى يهود بنىنضير نازل شده و حكايت از حوادث آينده اين ماجرا مى كند، و به همين دليل آن را از خبرهاى غيبى قرآن مى شمرند.

لحن آيات كه به صورت فعل مضارع ذكر شده گرچه اين نظر را تأييد مى كند ولى پيوند اين آيات با آيات پيشين كه بعد از ماجراى شكست بنى نضير و تبعيد آنها نازل گرديد، نشان مى دهد كه اين آيات نيز بعد از اين ماجرا نازل شده و تعبير به فعل مضارع به عنوان حكايت حال است.