فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢١٤
نيست كه مؤلف، هيچ تحقيقى از خود نداشته، بلكه در مواردى تحقيقاتى نو ارايه كرده است؛ براى نمونه، در معناى «كعب»، گرچه برخى عبارات را از سيد مرتضى در انتصار (٣٦) گرفته، اما تحقيقات زيادى را بر آن افزوده است يا براى اثبات مشرك بودن اهل كتاب، به آيات مختلفى از قرآن استناد مىكند كه در منابعى كه او از آنها استفاده كرده، مشاهده نمىشود. (٣٧) استدلال او به دو آيه (٣٨) شريفه بر لزوم نيت در عبادات نيز از همين قبيل است. (٣٩) او در مقدمه كتاب با اشاره به اين شيوه خود مىنويسد:
«بخشى از مطالب كتاب از خود من است، بخشى تحقيقاتى است كه در كتب ديگران آمده و من آنها را تحرير كردهام، و بخشى نيز مطالبى است كه ديگران ناقص ذكر كردهاند و من به تحقيق آنها پرداختهام». (٤٠)
نقل ونقد اقوال ديگران: بيشترين نقل قول مستقيم مؤلف از علماى شيعه، به شيخ مفيد، سيد مرتضى و شيخ طوسى اختصاص دارد. در بخش فقهى، ازسيد مرتضى تنها در سه مورد با ذكر نام ايشان نقل قول كرده، (٤١) در حالى كه از مجموع
(٣٦) ر.ك: الانتصار، ص١١٥؛ متشابه القرآن، ج٢، ص١٦٧.
(٣٧) ر.ك: متشابه القرآن، ج٢، ص١٦١ .
(٣٨) زمر، آيه ٣ و بينه، آيه٥.
(٣٩) متشابه القرآن ، ص ١٦٢ ـ ١٦١. در اين بحث غير از آيه اول و بخشهاى پايانى اين بحث كه آن را خود مؤلف افزوده، آغاز عبارت از: «الاخلاص الديانه و هو التقرب» تا «ولذلك»، برگرفته از مقنعه شيخ مفيد است: (ر.ك: مقنعه، ص٣٠١).
(٤٠) همان ، ج١، ص٢.
(٤١) همان، ج٢، ص١٦٠، ١٩١ و ١٩٤.