ينبغى نقل عبارة كفاية الأحكام بين ألفاظها كى ترى أنّ المصنّف كيف غيّر فى النقل، فحصل من جهته ماتراه من الإغلاق و الإضطراب حتّى لاتغتر بعظم شأن الناقل، بل تراجع إلى الكتاب المنقول منه، كما أوصى بذلك كاشف اللثام فى وصاياه، و لعمرى أنّه أجاد فيما أفاد. ... ليس فى الكفاية من الاستدلال به أثرٌ. (٣)

نيز مصحّحان هردو چاپ جديد مكاسب (چاپ انتشارات جامعه مدرسين، أعنى دفتر انتشارات اسلامى، و چاپ كنگره شيخ انصارى) در اين جا دچار اشتباه شده‌اند. (٤)

در اين جا حق آن است كه نسخه چاپى كفاية الأحكام (چاپ سنگى) افتادگى دارد و اين بزرگواران با اعتماد به اين چاپ چنين فرموده‌اند، و مطالب منقول از كفايه در مكاسب، درنسخ مصحّح كفايه از جمله نسخه خطى شماره ٧٢٤٤ كتابخانه مرحوم آيت الله مرعشى (رحمه الله) كه نسخه‌اى نفيس و مقابله شده با نسخه اصل به سال ١١٧٦ مى‌باشد ـ هست. براى رفع اين اشتباه سرائر دائر، ما براساس نسخه مذكور تمام سخنان محقق سبزوارى در باره غنا را تصحيح، و در ميراث فقهى (ج يك) غنا، موسيقى (ص ١٦٣٣ ـ ١٦٤٥) درج كرديم.

(٧)

حديث ذيل در وسايل الشيعه ـ چاپ مرحوم ربانى و نيز چاپ مؤسسه آل البيت) از تفسير عياشى به همين شكل نقل شده است:

كان إبليس أوّل من تغنّى، و أوّل من

(٢) المكاسب المحرّمة، ج١،ص ٣٣٠، چاپ جديد.
(٣) هداية الطالب، ص ٧١ و ٧٧.
(٤) ر.ك: المكاسب، ج١،ص ٥١٦ ـ ٥١٧، ٥٢١ و ٥٢٤، چاپ دفتر انتشارات اسلامى و ج١،ص ٣٠٢ـ ٣٠٨، چاپ كنگره شيخ انصارى.