٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٧٠ - قلمرو قاعده درءُ رضا استادى

معناى خاص مراد است مگر اين كه گفته شود معلوم نيست صدور و ذيل روايت مرسله صدوق يك روايت باشد.

در برابر استظهار معناى خاص از لفظ حد به قرينه ذيل روايت صدوق، مى‌توان به قرينه جمله «أدفعوا القتل عن المسلمين ما استطعتم» ـ كه از ابن مسعود نقل شده ـ معناى اعم را از لفظ حد استظهار كرد.

حاصل سخن آن كه: استظهار معناى اعم از حد در روايت «ادرؤواالحدود»، اطمينان بخش نيست، بنابر اين، ناچاريم قدر متيقن را بگيريم كه حد به معناى خاص است.

برخى براى دفع قصاص به شبهه، به دليل اولويت تمسك كرده‌اند:

در كشف اللثام آمده است:

«ولو شهدا اثنان على زيد بأنّه قتل وحده و آخران على عمرو بأنّه القاتل وحده سقط القصاص... كل ذلك للشبهة... (٥٠)

؛ هرگاه دو نفر عليه زيد شهادت دهند كه او به تنهايى قاتل است و دو نفر ديگر عليه عمرو شهادت دهند كه عمرو به تنهايى قاتل است، قصاص ساقط مى‌شود... به جهت وجود شبهه....»

صاحب مفتاح الكرامه در تعليقه‌اى براين عبارت مى‌نويسد:

سقوط قصاص به جهت تعارض دو بينه است كه نتيجه آن تساقط هر دو است... و به جهت اين كه قصاص عظيم‌تر از حدّ است كه به شبهه ساقط مى‌شود. (٥١)

بر اساس دليل اولويت، ديگر نيازى به شمول لفظ حد بر قصاص نيست.


(٥٠) كشف اللثام، ج٢، كتاب الجنايات، ص ٤٦٠، چاپ حجرى.
(٥١) تعليقات بر قصاص كشف اللثام، ص ٤٧.