شكيب نورزيدند. از اين داستان، كه بارها آن را در قرآن مى‌خوانيم، درمى‌يابيم كه تسليم در برابر حق به هنگام مخالفت هواى نفسانى و نيز با تحوّل شرايط مخالف، دشوار مى‌شود.

خداوند متعال مى‌فرمايد:

وَإِذْ وَاعَدْنَا مُوسى‌ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْ بَعْدِهِ وَأَنْتُمْ ظَالِمُونَ* ثُمَّ عَفَوْنَا عَنْكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ* وَإِذْ آتَيْنَا مُوسَى الْكِتَابَ وَالْفُرْقَانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ* وَإِذْ قَالَ مُوسَى‌ لِقَوْمِهِ يَاقَوْمِ إِنَّكُمْ ظَلَمْتُمْ أَنْفُسَكُمْ بِاتِّخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوبُوا إِلَى‌ بَارِئِكُمْ فَاقْتُلُوا أَنْفُسَكُمْ ذَلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ عِنْدَ بَارِئِكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ إِنَّهُ هُوَ الْتَّوَّابُ الْرَّحِيمُ‌ [١].

«و آن هنگام را كه چهل شب با موسى وعده نهاديم و شما كه ستمكاران بوديد بعداز او گوساله را پرستيديد. پس گناهتان را عفو كرديم باشد كه سپاسگزار باشيد* و به ياد آريد آن هنگام را كه به موسى كتاب و فرقان داديم باشد كه هدايت شويد* و آن هنگام را كه موسى به قوم خود گفت: اى قوم من! شما بدان سبب كه گوساله را پرستيديد بر خود ستم روا داشتيد اينك به درگاه آفريدگارتان توبه كنيد و يكديگر را بكشيد كه چنين كارى در نزد آفريدگارتان ستوده‌تر است. پس خدا توبه شما را بپذيرفت زيرا توبه‌پذير و مهربان است.»

بنى‌اسرائيل- پس از فتنه گوساله- به خود آمدند و به درگاه خداوند توبه كردند و در امتحان دوم كه بسيار هم دشوار بود موفق شدند و اين زمانى بود كه موسى به آنها دستور داد كه يكديگر را بكشند و آنها نيز چنين كردند و بدين ترتيب خداوند توبه آنها را پذيرفت. از اين داستان ميزان دشوارى تسليم را- در برخى اوقات- درمى‌يابيم، ولى اين تنها راه براى رسيدن به خشنودى خداوند سبحان است و ناگزير بايد هميشه اين راه را بپيماييم.

٤- خداوند از بنى‌اسرائيل، پيمانى استوار گرفت كه آنچه را برايشان نازل مى‌كند بستانند و در آن سستى نورزند و به نظر مى‌رسد اين همان بخش پيداى تسليم در برابر حق است.

خداوند مى‌فرمايد:

[١] - سوره بقره، آيه ٥١- ٥٤.