ايمان زيربناى شريعت - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٥١٨ - سوم- پيوند سجده با نماز

آن بيرون مى‌آورى و معنى اين سخن كه «سُبْحانَ رَبِّى الْاعْلى» يعنى پاك است خداوند و من او را به پاكى ياد مى‌كنم و او خالق من است كه مرا پرورده و اعلى است يعنى در آسمانها اوج گرفته تا جايى كه بندگان همگى پايين‌تر از او هستند و مقهور عزّت او هستند و تدبير جهان از نزد اوست و همه والاييها روبه سوى او دارند. [١]»

ب- به نظر مى‌رسد اضافه شدن ركوع و قيام به سجده، مفهوم نماز را به دست مى‌دهد، پس هيأت و صورت نماز، عبارت است از قيام، ركوع، و سجده و محتواى آن ذكر خداوند تبارك و تعالى است. خداوند مى‌فرمايد:

... الرَّاكِعُونَ السَّاجِدُونَ الآمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّاهُونَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَالْحَافِظُونَ لِحُدُودِ اللَّهِ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ‌ [٢].

«... ركوع كنندگانند، سجده آوران، آمران به معروف و نهى كنندگان از منكر و حافظان حدود (و مرزهاى) الهى‌، (مؤمنان حقيقى‌اند) و بشارت ده به (اين‌چنين) مؤمنان.»

پ- و هنگامى كه سجده در ساعات شب (بويژه هنگام دور شدن ستاره‌ها و نزديك شدن سحر) صورت پذيرد، و سجده كننده به حالت زارى، قنوت، بيم و اميد بيفتد، آن لحظات نور هدايت و نزديكى به خداوند سبحان را براى سجده كننده به ارمغان مى‌آورد. خداوند مى‌فرمايد:

أَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ آنَاءَ اللَّيْلِ سَاجِداً وَقَائِماً يَحْذَرُ الْآخِرَةَ وَيَرْجُوا رَحْمَةَ رَبِّهِ... [٣].

«آيا آن كس كه در همه ساعات شب به عبادت پرداخته و در سجود است، يا در قيام و از آخرت بيمناك است وبه رحمت پروردگارش اميدوار است با آنكس كه چنين نيست يكسان است...»

سجده در شب (همچون قيام و نماز در آن) و تسبيح در لحظات شب از نشانه‌هاى ايمان و از ويژگيهاى متّقين است. خداوند مى‌فرمايد: