توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٣٦٧ - موصول آوردن مسنداليه

بر چه بناء شده است آيا بر ثواب يا عقاب مدح يا ذمّ و غير آن استوار گرديده است.

سپس گويد:

بدرستيكه در آيه شريفه [ انّ الّذين الخ‌ ] ايماء و اشاره است به اينكه خبريكه مسنداليه بر آن بناء شده از جنس عقاب و اذلال است.

بعد گويد:

و از اشتباهاتى كه در اينمقام شده آنكه كلمه [وجه‌] در [وجه بناء الخبر] را بعضى به [علّت‌] و [سبب‌] تفسير كرده‌اند و درباره آن بطور مستوفى و مفصل در كتاب مطوّل سخن گفته‌ايم.

سپس مى‌گويد:

ضمير در [انّه‌] به ايماء به وجه الخبر راجعست نه صرف آنكه مسند اليه را موصول بياورند چنانچه برخى چنين توهّم كرده‌اند.

و كلمه [ذريعه‌] بمعناى وسيله است و ضمير در [شأنه‌] به خبر راجع بوده و كلمه [سمك‌] بمعناى [رفع‌] است و از [بيتا] كعبه يا بيت شرف و مجد را اراده نموده و مقصود از [اعزّ] و [اطول‌] آن است كه ستونهاى بيت از ستونهاى هربيتى بلندتر مى‌باشد پس در قول قائل كه گفته: [انّ الذين سمك السّماء] اشاره است باينكه خبرى كه بر مسنداليه بناء شده از جنس رفعت و بناء است چنانچه اهل ذوق سليم آن را درمى‌يابند.

سپس در آن تعريض و كنايه است به تعظيم بناء بيت خودش چون كسى آنرا بناء نموده كه آسمانى را كه بنائى عظيم‌تر از آن نيست بپا داشته است.