توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٠٩ - استدلال نظام و جواب از آن

دوّمش اضافه شده و مفعول اوّل حذف گرديده است.

شرح فارسى:

توضيح‌

جواب دوم‌

٢- جواب دوّم اينستكه بگوئيم: منافقين نام خبرى را كه با اعتقاد موافق نبوده شهادت گذاردند و حال آنكه واقع شهادت اين نيست بلكه شرط است در واقع خبر با اعتقاد توافق و تطابق داشته باشد پس تكذيب مربوط است به نام‌گذارى ايشان و بنابراين شاهد بر مدّعا نمى‌شود.

قوله: مصدر مضاف الى المفعول الثّانى الخ: تقدير عبارت چنين است [او فى تسميتهم هذا الاخبار شهادة] پس فاعل و مفعول اول از عبارت حذف شده‌اند.

شرح عربى‌ او المعنى انّهم لكاذبون فى المشهود به اعنى قولهم انّك لرسول اللّه لكن لا فى الواقع بل فى زعمهم الفاسد و اعتقادهم الباطل لانّهم يعتقدون انّه غير مطابق للواقع فيكون كاذبا باعتقادهم و انكان صادقا فى نفس الامر فكانّه قيل انّهم يزعمون انّهم كاذبون فى هذا الخبر الصّادق و حينئذ لا يكون الكذب الا بمعنى عدم المطابقة للواقع فليتأمّل لئلّا يتوهّم انّ هذا اعتراف بكون الصّدق و الكذب راجعين الى الاعتقاد.

ترجمه‌

شارح گويد: يا معناى آيه اينست كه: ايشان در مشهودبه يعنى قولشان [انّك لرسول اللّه‌] كاذب هستند ولى نه بحسب واقع بلكه در گمان فاسد و اعتقاد باطل خويش‌