که می‌جنگید حد را از دست ندهید . یعنی چه حد را از دست ندهید ؟ این را در تفاسیر ذکر کرده‌اند ، فقه هم بیان می‌کند : پیغمبر اکرم در وصایای‌ خودشان همیشه در جنگها توصیه می‌کردند ، علی علیه السلام نیز در جنگها توصیه می‌کرد و در نهج البلاغه هست که وقتی دشمن افتاده و مجروح است و مثلا دیگر دستی ندارد تا با تو بجنگد ، به او کاری نداشته باشید . فلان‌ پیرمرد در جنگ شرکت نکرده ، به او کاری نداشته باشید . به کودکانشان‌ کاری نداشته باشید آب را بر آنها نبندید . از این کارهایی که امروز خیلی‌ معمول است مثل استفاده از گازهای سمی نکنید . گازهای سمی در آن زمان‌ نبوده ولی استفاده از آن نظیر این کارهای غیر انسانی و ضد انسانی ، و مثل‌ این است که آب را ببندند . اینها دیگر از حد تجاوز کردن است . حتی‌ ببینید راجع به خصوص کفار قریش قرآن چه دستور می‌دهد ؟ اینها الدالخصام‌ پیغمبر و کسانی بودند که نه تنها مشرک و بت پرست و دشمن بودند بلکه‌ حدود بیست سال با پیغمبر جنگیده بودند و از هیچ کاری که از آنها ساخته‌ باشد کوتاهی نکرده بودند . عموی پیغمبر را همینها کشتند ، عزیزان پیغمبر را اینها کشتند ، در دوره مکه چقدر پیغمبر و اصحاب و عزیزان او را زجر دادند ! دندان پیغمبر را همینها شکستند ، پیشانی پیغمبر را همینها شکستند ، و دیگر کاری نبود که نکنند . ولی آن اواخر ، دوره فتح مکه می‌رسد . سوره‌ مائده آخرین سوره‌ای است که بر پیغمبر نازل شده . بقایایی از دشمن باقی‌ مانده ولی دیگر قدرت دست مسلمین است . در این سوره می‌فرماید :