پيامبر صلى الله عليه و آله و يارانش كه در مكّه بودند، رسيد و بر آنان، سخت آمد. پيامبر صلى الله عليه و آله خوش نداشت كه مجوسيانِ بى‌كتاب، بر روميانِ اهل كتاب، پيروز شوند؛ امّا كفّار مكّه، خوش‌حال شدند و از اين كه پيامبر صلى الله عليه و آله و مسلمانان، ناراحت بودند، شادمانى كردند. آنان، نزد ياران پيامبر صلى الله عليه و آله رفتند و گفتند: شما اهل كتاب هستيد و نصارا نيز اهل كتاب اند، در حالى كه ما بى‌كتابيم و برادران ايرانى ما، بر برادران اهل كتاب شما، پيروز شده‌اند. شما نيز اگر با ما بجنگيد، حتماً بر شما پيروز خواهيم شد.

پس خداوند، اين آيات را فرو فرستاد: «الف. لام. ميم! روميان در نزديك‌ترين سرزمين، شكست خوردند؛ ولى پس از شكستشان، به زودى در اندى سال، پيروز خواهند گرديد. [فرجامِ‌] كار در گذشته و آينده، از آنِ خداست، و در آن روز است كه مؤمنان، از يارى خدا، شاد مى‌گردند ...» ادامه آيات.

[با فرود آمدن اين آيات،] ابو بكر صدّيق، به سوى كفّار رفت و گفت: آيا از پيروز شدن برادرانتان بر برادران ما، شاد شديد؟ شادمان نباشيد- خدا، ديدگانتان را روشن نكند-؛ زيرا- به خدا سوگند- قطعاً روميان بر ايرانيان، پيروز خواهند شد. اين را پيامبرمان به ما خبر داده است. ابَىّ بن خَلَف، برخاست و گفت: دروغ مى‌گويى، اى ابو فُضَيل!

ابو بكر گفت: تو دروغگوترى، اى دشمن خدا!

ابَى گفت: بر سر ده ناقه جوان از من و ده ناقه جوان از تو، شرط مى‌بندم كه اگر تا سه سال ديگر، روميان بر ايرانيانْ پيروز شدند، من باخته‌ام، و اگر ايرانيان بر روميانْ پيروز شدند، تو باخته‌اى. آن گاه، ابو بكر نزد پيامبر صلى الله عليه و آله آمد و ماجرا را به ايشان گفت. پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود: «من، چنين نگفتم؛ بلكه" اندى"، از سه تا نُه [سال‌] را شامل مى‌شود. پس برو و هم بر تعداد شرط بيفزاى، هم بر زمان».

ابو بكر، نزد ابَى رفت. ابَى گفت: نكند پشيمان شده‌اى!

ابو بكر گفت: نه؛ بلكه آمده‌ام كه هم به تعداد ناقه‌ها بيفزاييم، هم بر زمان شرط.

پس تعداد را صد ناقه جوان، در برابر صد ناقه جوان، قرار بده و مدّت زمان را هم نه سال. ابَى گفت: باشد.

٢٨١. مجمع البيان: از پيامبر صلى الله عليه و آله روايت شده است كه فرمود: «ايرانيان، يكى دو شاخ مى‌زنند»[١] و سپس فرمود: «پس از آن، ديگر اثرى از ايرانيان، باقى نمى‌ماند؛ امّا براى روميان، نسل‌هاست و هر نسلى كه برود، نسلى ديگر، تا ابَد جانشين مى‌شود و قدرت و مقاوتى از خود نشان مى‌دهند».

سپس فرمود: «پس از آن، ديگر هرگز ايرانى [ابرقدرت يا مشكل‌ساز] نخواهد ماند، حال آن كه روميان، پيوسته داراى شاخ [و قدرت و مشكل‌سازى‌] خواهند بود

[١]. اشاره به جنگ قادسيّه و نهاوند است؛ يعنى ايرانيان، يكى دو بار در برابر مسلمانان، مقاومت مى‌كنند وسپس پادشاهى آنها منقرض مى‌شود.