نقد نظريه بسط تجربه نبوي
(١)
فصل اول تجربه هاي دروني پيامبر در نگاهي كلي
٣ ص
(٢)
خلاصه ي نظريه
٧ ص
(٣)
فصل دوم وحي و تجربه ديني
٩ ص
(٤)
فرشته ي وحي
١٤ ص
(٥)
تلاش هاي بي فرجام
١٥ ص
(٦)
فصل سوم وحي و مكاشفه هاي عرفاني
١٩ ص
(٧)
تحليل و نقد
٢٢ ص
(٨)
مكاشفه و مشاهده ي عرفاني
٢٣ ص
(٩)
وحدت سنخي يا وحدت در مرتبه ؟
٢٤ ص
(١٠)
وحي خاص و عام
٢٥ ص
(١١)
نسبت وحي و الهام
٢٧ ص
(١٢)
وحي شريعت اكتسبابي نيست
٢٨ ص
(١٣)
حاصل بحث
٣٠ ص
(١٤)
نتيجه گيري
٣٢ ص
(١٥)
ارزيابي نتايج
٣٣ ص
(١٦)
شناخت پيامبر از طريق تجربه هاي عرفاني
٣٤ ص
(١٧)
دين داري عارفانه و فقيهانه
٣٦ ص
(١٨)
بسط شريعت پس از پيامبر صلّي الله عليه و آله
٣٩ ص
(١٩)
آيا « حسبنا معراج النبي » درست است ؟
٤٢ ص
(٢٠)
فصل چهارم تكامل شخصيت نبوي و بسط شريعت
٤٥ ص
(٢١)
تكامل و بسط شخصيت نبوي
٥٠ ص
(٢٢)
نقد دلايل آقاي سروش
٥٤ ص
(٢٣)
پيامبر و جبرييل
٦٠ ص
(٢٤)
نقد
٦١ ص
(٢٥)
مقدمه
٦٦ ص
(٢٦)
فصل اول نگرش كلي به تجربه هاي بيروني پيامبر صلّي الله عليه و آله در تكوين اسلام
٦٧ ص
(٢٧)
خلاصه ي نظريه
٧٤ ص
(٢٨)
فصل دوم طرح پيشين اسلام در علم الهي
٧٧ ص
(٢٩)
برهان عقلي علم پيشين الهي
٧٧ ص
(٣٠)
قرآن كريم و علم ازلي خداوند
٧٩ ص
(٣١)
علم پيشين الهي در احاديث اهل بيت عليهم السّلام
٨٠ ص
(٣٢)
وجود پيشين قرآن كريم در عالم ربوبي
٨٢ ص
(٣٣)
1 قرآن در كتاب مكنون
٨٢ ص
(٣٤)
2 قرآن در لوح محفوظ
٨٢ ص
(٣٥)
3 قرآن در ام الكتاب
٨٣ ص
(٣٦)
سرچشمه ي نزول
٨٤ ص
(٣٧)
تعليم الهي
٨٥ ص
(٣٨)
فصل سوم شارع چه كسي است ؟
٨٩ ص
(٣٩)
شئون و مسئوليت هاي پيامبر صلّي الله عليه و آله
٩٢ ص
(٤٠)
ولايت تشريعي و تدبيري
٩٥ ص
(٤١)
تحقيقي از علامه مجلسي
٩٨ ص
(٤٢)
فصل چهارم مبنا و معيار تشريع و جايگاه عرف
١٠١ ص
(٤٣)
فلسفه ي تشريع
١٠٢ ص
(٤٤)
قلمرو شريعت
١٠٣ ص
(٤٥)
مبنا و ملاك تشريع الهي
١٠٥ ص
(٤٦)
عرف و تشريع
١٠٦ ص
(٤٧)
تقش عقل و وحي در تشريع
١٠٨ ص
(٤٨)
احكام تأسيسي و امضايي
١١٢ ص
(٤٩)
فصل پنجم جاودانگي شريعت و احكام اسلامي
١١٣ ص
(٥٠)
مبناي تشريع فطرت است نه عرف
١١٣ ص
(٥١)
دلايل جهان شمولي و جاودانگي اسلام
١١٤ ص
(٥٢)
توجيهي بي اساس
١١٧ ص
(٥٣)
مرز زمان يا شرط حكم ؟
١١٩ ص
(٥٤)
فصل ششم فرضيّه ي احكام تحميلي در اسلام
١٢١ ص
(٥٥)
اسلام و بردگي
١٢٢ ص
(٥٦)
ديدگاه استاد مطهري
١٢٥ ص
(٥٧)
قياس مع الفارق
١٢٨ ص
(٥٨)
فصل هفتم منطق پيروي از پيامبر اكرم صلّي الله عليه و آله
١٣١ ص
(٥٩)
حاصل كلام
١٣٣ ص
(٦٠)
ارزيابي و نقد
١٣٥ ص
(٦١)
ناسازگاري هاي دروني
١٣٥ ص
(٦٢)
منطق پيروي از شريعت اسلام
١٣٧ ص
(٦٣)
مصلحت هاي پنهان در احكام ديني
١٤٢ ص
(٦٤)
احكام ديني و آزمون بشري
١٤٤ ص
(٦٥)
فصل هشتم آموزه هاي ديني و زبان اسطور ه اي
١٤٧ ص
(٦٦)
منابع
١٥٣ ص

نقد نظريه بسط تجربه نبوي - ربانی گلپایگانی، علی - الصفحة ١٢٣ - اسلام و بردگي

گونه استقلال و آزادي در تصيم گيري هاي اجتماعي ، اقتصادي و سياسي براي آنان قايل نبودند . در عصر رسول خدا صلّي الله عليه و آله اين اسباب در جوامع بشري رواج داشت و در سرزمين عربستان نيز به رسميت شناخته مي شد ، اما اسلام دو سبب اخير را كاملاً لغو كرد ؛ يعني در اين دو مورد عرف را صددرصد تخطئه كرد . اين اقدام اسلام ، خود روشن ترين دليل بر نادرستي سخن كساني چون آقاي سروش است كه مدعي اند اسلام عرف زمانه را مبنا و ملاك تشريع خود قرار داده است ، . اگر چنين بود ، نمي بايست اسلام بردگي ناشي از سلطه ي سياسي و ولايت نسبي يا سببي را لغو كند ؛ چرا كه اين دو سبب در آن زمان به رسميّت شناخته شده بود و عرف و هنجار آن دوران به شمار مي رفت .

اسلام در عين اين كه بر حقوق پدران بر فرزندان تأكيد ورزيده و از فرزندان خواسته است تا در رعايت حقوق پدران نهايت اهتمام را به كار گيرند و از هر گونه رفتاري كه موجب عقوق والدين مي گردد پرهيز نمايند ، ولايت جاهلي پدران بر فرزندان را نپذيرفته و والدين را نيز در برابر فرزندان مسئول شناخته و هرگز به پدران اجازه نداده است كه فرزندان خود را به عنوان برده بفروشند يا آنان را شكنجه دهد و يا به قتل برسانند .

در آيين مقدس اسلام ، زن عضو مستقلي از جامعه ي انساني به شمار مي رود و اسير دست مرد نيست و همانند مرد از استقلال اقتصادي و سياسي برخوردار است :

( لِلرِّجالِ نَصِيبُ مِمَّا اكْتَسَبُوا وَ لِلنِّساءِ نَصِيبُ مِمَّا اكْتَسَبْنَ ) . [١]

مفاد اين آيه اين است كه مردان و زنان در مقوله ي مالكيت يكسان اند و هر يك از آنان مالك كسب و كار خويش است . اين در حالي است كه در نظام برده داري جاهلي ، زن مالك كسب و كار خود شناخته نمي شد ، بلكه خود و كار و تلاشش ملك مرد به شمار مي رفت .

از نظر اسلام ، زن همانند مرد مسئوليت اجتماعي دارد و بايد پاسخ گوي اعمال و


[١] سوره ي نساء ( ٤ ) ، آيه ي ٣ .