نقد نظريه بسط تجربه نبوي - ربانی گلپایگانی، علی - الصفحة ٢٨ - وحي شريعت اكتسبابي نيست
مي كند كه مربوط به اموري غير از معرفت شريعت است ، مانند بشارت نجات و رستگاري ؛ چنان كه قرآن كريم فرموده است :
( لَهُمُ البُشري فِي الحَياةِ الدُّنيا ) . [١]
و نيز فرموده است :
( إِنَّ الَّذينَ قالُوا رَبُّنَا اللهُ ثُمَّ استَقامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيهِمُ المَلائِكَة ألا تَخافُوا وَ لا تَحزَنُوا وَ أبشِرُوا بِالجَنَّةِ الَّتي كُنتُم تُوعَدُونَ ) . [٢]
بشارت در اين آيه مربوط به هنگام مرگ است ، ولي گاهي خداوند آن را به برخي از بندگان خود قبل از مرگشان الهام مي كند .
به اعتقاد محي الدين منشأ خطاي غزّالي و ديگران در اين باره اين بود كه آنان از الهام هايي كه توسط فرشتگان حاصل مي شود بهره اي نداشته اند ، بدين جهت ، اين حكم را ويژگي كلي الهام برشمرده اند ، در حالي كه اگر اوليايي كامل تر از خود را ملاقات مي كردند ، به خطاي خود واقف مي شدند و اذعان مي كردند كه گاهي الهام به اولياي الهي توسط فرشتگان انجام مي گيرد . [٣]
عبدالوهاب شعراني [٤] نيز كه از پيروان و شارحان مكتب عرفاني ابن عربي است ، مطالب ياد شده را در كتاب عرفاني خود ، اليواقيت و الجواهر بيان كرده است . [٥]
وحيِ شريعت اكتسابي نيست
محي الدين در كتاب فتوحات مكّيه بارها بر اين نكته تأكيد كرده است كه مقام و وحي شريعت مقامي است كه به عدّه اي از خواص اولياي الهي اختصاص دارد و وصول به آن براي ديگر اولياي الهي و اصحاب مكاشفه امكان پذير نيست . چنان كه گفته است : انبيا آن دسته از اولياي الهي اند كه خداوند آنان را براي خود برگزيده و شرايعي را براي
[١] سوره ي يونس ( ١٠ ) ، آيه ي ٦٤ .
[٢] سوره ي فصلت ( ٤١ ) ، آيه ي ٣٠ .
[٣] الفتوحات المكيه ، ج ٣ ، ص ٣٠٨ .
[٤] عبدالوهاب بن احمد بن علي الشعراني المصري الحنفي متوفاي ٩٧٣ هجري قمري .
[٥] ر . ك : اليواقيت و الجواهر في بيان عقايد الاكابر ، ج ٣ ، ص ٤٥٧ – ٤٥٨ .