و تفسير كردن قرآن با رأي خويش است كه پيامبر اكرم صلّي الله عليه و آله شديداً از آن نهي كرده است . [١] در تفسير قرآن بايد رأي خويش را بر قرآن عرضه كرد ، نه بالعكس .

خداوند متعال ، در خطابي ديگر ، از عموم مكلفان مي خواهد از آنچه از جانب پروردگارشان نازل گرديده است پيروي كنند :

( اتَّبِعُوا ما أُنزِلَ إِلَيكُمْ مِنْ رَبِّكُم وَ لا تَتَّبِعُوا مِن دُونِهِ أولِياءَ قَليلاً ما تَذَكَّرُونً ) ؛ [٢] و از آنچه از سوي پروردگارتان براي شما نازل شده است پيروي كنيد و از دستورهاي غير او پيروي نكنيد ؛ اما شما چه كم پند مي گيريد .

مقصود از « ما انزل » قرآن كريم است ؛ زيرا در آيه ي قبل فرموده است :

( كِتابٌ أُنزِلَ إِلَيكَ فَلا يَكُنْ فِي صَدْرِكَ حَرَجٌ مِنْهُ لِتُنْذِرَ بِهِ وَ ذِكري لِلْمُؤمِنِينَ ) ؛ [٣] اين كتابي است كه به تو نازل شده و نبايد از سوي آن ، ناراحتي در سينه داشته باشي ، تا با آن بيم دهي و تذكري است براي مؤمنان .

در اين آيه نيز پيروي از قرآن به صورت مطلق آمده و همه ي احكام قرآني را شامل مي شود ، بدون اين كه در تبعيّت از آن تفاوتي وجود داشته باشد ؛ يعني در تمام واجبات ، محرّمات ، مستحبّات ، مكروهات و مباحات بايد پيرو احكام قرآني بود .

بر اين اساس ، رعايت همه ي تكاليف الهي لازم است و هيچ گونه تفاوت و تبعيض در اين باره راه ندارد ، نه به لحاظ زمان و مكان و نه به لحاظ نوع احكام .

بنابراين ، وقتي خداوند مي فرمايد : ( يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا قُمتُمْ إِلَي الصَّلاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُم وَ أَيدِيَكُمْ إِلَي الْمَرافِقِ وَ امْسَحُوا بِرُؤسِكُم وَ أرجُلَكُم إِلَي الكَعْبَيْنِ . . . ) [٤] كه در آن كيفيت وضو و لزوم آن براي نماز بيان شده است ، پيروي از اين حكم الهي جز به اين نيست كه هر كس ، در هر مكان و زماني ، در صورت قدرت بر انجام اين حكم ، بايد آن را به همان كيفيّتي كه اسلام دستور داده است انجام دهد ؛ و يا در آن جا كه مي فرمايد :

[١] در حديث نبوي معروف آمده است : « من فسّر القرآن برأيه فليتبوّأ مقعده من النّار ؛ هر كس قرآن را با رأي خود تفسير كند ، جايگاهش در دوزخ خواهد بود . »

[٢] سوره ي اعراف ( ٧ ) ، آيه ي ٣ .

[٣] سوره ي اعراف ( ٧ ) ، آيه ي ٢ .

[٤] سوره ي مائده ( ٥ ) ، آيه ي ٦ .