اسماعيليان و مغول و خواجه نصير الدين طوسي - حسن امین - الصفحة ١١٤ - گفتگويى درباره چنگيز

يافته از رفاه و نعمت بالايى برخوردار باشد. يعنى طبقه‌اى كه متشكل از فرماندهان، حاكمان، قاضيان و گردآورندگان ماليات بود كه در رأس آن كاغان قرار داشت. اما بقيه مردم كسانى بودند كه بدنه ارتش را تشكيل مى‌دادند و بايستى شكم‌هايشان را با چيزهايى كه در خلال جنگها و يا غارت طرف‌هاى شكست خورده به دستشان مى‌رسيد، سير مى‌كردند.

حقايق مزبور آنچه را كه در مقاله چاپ شده در مجله بيروتى «النهار» آمده است، مردود مى‌شمارد. در مقاله مزبور آمده است: «تمدن مغولى داراى فرهنگى غنى و ميراث هنرى عظيمى است كه قدمت آن به شش هزار سال پيش مى‌رسد».

وجود دويست شاهكار هنرى مربوط به مغولها در نمايشگاهى كه آمريكايى‌ها آن را در نيويورك برپا كردند و «امپراتورى‌هاى ماوراء ديوار بزرگ يا ميراث چنگيز» نام نهادند، بر تمدن و فرهنگ غنى و ميراث هنرى مغولى كه به شش هزار سال قبل بر مى‌گردد، دلالت ندارد. اين توهّم داراى تناقض آشكارى است و آن اين‌كه:

چگونه ممكن است اين شاهكارها ميراث چنگيز خان كه در سال ١٢٠٦ ميلادى تاج‌گذارى كرد، باشد و در عين حال نشان‌دهنده تمدنى باشد كه به شش هزار سال پيش مى‌رسد؟!

بدون شك مقاله، مجموعه‌اى است از مطالب كه از خلط مطالب مختلف با يكديگر تشكيل شده است. بخوانيد كه چه مى‌گويد: «كاوشهاى باستانشناسى اخير در اراضى داخلى مغولستان كه اينك جزء چين است، چهره‌اى ديگر براى اين ملت عظيم مى‌سازد. چرا كه چنگيز خان، امپراتور خون‌آشام مغول، از نظر مورخان امروزى يكى از استراتژيست‌هاى طراز اوّل محسوب مى‌شود و نابغه‌اى‌