نيروهاى مسلح در وصيتنامهامام خمينى(ره) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٧١
مقايسه با «صلاة»، «صوم»، «حجّ»، «زكات» و ... بيان مىكند.
ازآيه چنيناستفاده مىشود كه اگر دفاع و «جهاد» راازمجموعه احكام الهى حذف كنيم، ساير احكام ضمانتى براى بقا ندارند و به دست دشمنان، يكى پساز ديگرى مسخ و حذف خواهد شد و باتسلّط آنان برسرنوشت مردم، عبادتگاهها و مساجد كه مظاهر ومراكز ياد ونام خدا هستند، ويران خواهد گشت.
از آنچه گفته شد روشن شد كه تشريع «جهاد» در متن دين نه تنها بد و ناپسند نيست؛ بلكه امرى ضرورى، حياتى و تضمين كننده حيات و بقاى ديگر قوانين و دستورهاست. و اين، غير از تهاجم و تجاوز به خاك و حقوق ديگران است كه چهرهاى زشت و ناپسند دارد.
اسلام مبنا را بر صلح گذاشته و آن را بر جنگ ترجيح مىدهد مگر آنكه دشمنان اسلام قصد تجاوز به حدود و حقوق مسلمانان يا افراد و اقوام هم پيمان آنان كنند. از اينرو قرآن مىفرمايد:
«لا يَنْهاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذينَ لَمْ يُقاتِلُوكُمْ فِى الدينِ وَ لَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيارِكُمْ انْ تَبَرُّوهُمْ وَ تُقْسِطُواالَيْهِمْ انَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطينَ. انَّما يَنْهاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذينَ قاتَلُوكُمْ فِى الدينِ وَ اخْرَجُوكُمْ مِنْ دِيارِكُمْ وَ ظاهَرُوا عَلى اخْراجِكُمْ انْ تَوَلَّوْهُمْ وَ مَنْ يَّتَوَلَّهُمْ فَاولئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ» «١» هرگز خداوندشما را از دوستى آنان كه با شما در آيين و كيش شما جنگ نكرده و شما را از وطن آواره ننمودهاند نهى نمىنمايد كه از آنها بيزارى جوييد، بلكه همواره با آنها عدالت كنيد. بدرستى كه خداوند دادگران را دوست دارد.
جز اين نيست كه خداوند شما را از (دوستى) آنان كه با شما در آيينتان جنگ نموده و شما را از وطنتان آواره نمودند و بربيرون راندنتان با يكديگر همدست شدند نهى مىنمايد كه از آنها دورى جوييد و هرآنكه با آنها دوستى كند به حقيقت در زمره گروه ستمگران است.
در اين آيه نه تنها صلح كه فراتر از آن يعنى نيكى به غير مسلمانان و عدالت باآنان را تجويز مىكند در آيهاى ديگر وفاى به عهد با كفّار را نيز لازم مىشمارد: