إرشاد القلوب ت مسترحمی - دیلمی، حسن بن محمد - الصفحة ٣٦ - باب اول در ثواب موعظه و نصيحت نمودن است
بر صاحبش و علميست بقلب كه نفع بخشنده است كسى را كه بآن عمل كند، و نيست علم بآرزو (داشتن آن) بلكه چيزيست كه ثابت و قرار گرفته باشد در قلب و عمل بآن نمايد جوارح انسان، چنان كه بود نقش نگين انگشتر حضرت ابى عبد اللَّه الحسين ٧ (علمت فاعمل) چون دانستى (احكام امر و نهى الهى را) پس عمل كن.
و گفتهاند بعضى از بزرگان كه اول علم سكوت است، بعد شنيدن، سپس حفظ نمودن، و بعد از آن عمل كردن، و آخر منتشر ساختن است، چنان كه گفتهاند در تفسير آيه كريمه فَنَبَذُوهُ وَراءَ ظُهُورِهِمْ[١] يعنى واگذاشتهاند گذاشتهاند علم را بعمل و منتشر نمودن او را.
و فرمود رسول خدا ٦ مثل آنچه كه بر انگيخته شدم بر او از هدايت و رحمت مانند بارانست كه بزمين برسد، پس يك قسمى از آن سست است فرو ميبرد آب باران را و ميرويد در آن گياهها، و قسم ديگر آب را نگاه ميدارد پس مردم مىآشامند و زراعتهاى خود را آب ميدهند و قسم ديگر شورهزار است نه آب را نگه ميدارد و نه گياه در آن روئيده مىشود. هم چنين است دلهاى علماء عملكننده و دلهاى كسانى كه ترككننده هستند عمل را.
و فرمود آن حضرت نميباشد كسى مسلمان تا اينكه در سلامت باشند مردم از دست و زبان او، و نميباشد مؤمن مگر اينكه ايمن باشند برادران دينى او از شرش، و همسايه او از بدخوئيش، و نميباشد عالم مگر آنكه عمل كند بآنچه ميداند، و نميباشد عابد تا اينكه پرهيزكار گردد، و نميباشد پرهيزكار مگر اينكه اعراض كند از آنچه كه در دست
[١]. ١٨٤- آل عمران