عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٢٥٨ - عزلت از ديدگاه عارفان
ماديگرى و هواها و شهوات هستند كه اگر انسان با آنان آميزش و مصاحبت داشته باشد به خزى دنيا و عذاب آخرت دچار مىشود.
در هر صورت حقيقت عزلت در فرهنگ اسلام، همان ترك مراوده و معاشرت با اهل گناه است كه فقهاى عظام در كتب فقهى در باب امر به معروف و نهى از منكر عنوان فرمودهاند.
عزلت از ديدگاه عارفان
عارفان عاشق و آگاهان صادق در مسئله عزلت، علاوه بر مطرح كردن مسائل گذشته، عقيده دارند، حقيقت واقعى عزلت، خلوت گرفتن از غير و به خصوص از خويش است براى يافتن مقصود واقعى.
اين خلوت گرفتن منافات با از منزل بيرون رفتن و كسب و كار و معاشرت با مردم، در حد لازم ندارد.
اين خلوت در حقيقت خلوت دل است از تعلقات و وابستگىهاى به غير دوست و به عبارت ديگر جدايى از تمام موانع راه وصول به لقاى حضرت دوست.
به قول الهى، آن بلبل مست گلزار عالم پاك:
|
اگر تو ديده گشايى شبى به عالم پاك |
به خاك ره فكنى تاج و گنج كشور خاك |
|
|
عروس دهر بسى دلبر است و فتان ليك |
مكن متاع دل پاك مهر اين ناپاك |
|
|
جهان صورت و نقش و نگار طبع خوشست |
ولى به چشم طبيعت پر است بىادراك |
|