عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ١٥٦ - بيان قرآن پيرامون ابراهيم

و تعظيم در نفوس ريشه دوانده بود.

همه طبقات در برابر بت‌هايى كه صورت پيشوايان گذشته و نقش ربوبيت و تدبير ستارگان را مى‌نماياند، سر تعظيم فرود مى‌آوردند و پيشانى نيايش به خاك مى‌ساييدند، در چه خاطرى جز آنچه همه مى‌انديشيدند، انديشه‌اى راه مى‌يافت و چه چشم عقلى جز آنچه همه مى‌ديدند مى‌توانست ببيند و چه نفسى مى‌توانست از بند آن اوهام رهايى يابد و بطلان آن ها را دريابد و چه زبانى جرأت آن را داشت كه كلمه مخالفى گويد و چه اراده‌اى مى‌توانست در برابر آن ها پا برجا بماند؟!

بيان قرآن پيرامون ابراهيم ٧‌

آياتى از كتاب خدا مسائل مختلفى از حضرت ابراهيم و ابتلائات او را روشن مى‌كند كه مضمون آن چنين است:

پس از آن كه كلمه حق در وجودش طلوع كرد، با پدر خوانده‌اش يا به تعبير گروهى از مفسران، عمويش به محاجه برمى‌خيزد، اوهام شرك را طرد مى‌نمايد و محكوم مى‌كند، قدرت ملكوت آسمان‌ها و زمين برايش نمودار مى‌گردد تا به مرحله يقين مى‌رسد، آن گاه از آن محيط شرك‌زا خود را بيرون مى‌كشد.

در خلوتگاه خود به بررسى طلوع و غروب و تابش اختران مى‌انديشد، پس از نمايان شدن ملكوت و ظهور قدرت ربوبى، توحيد ربوبيت را درمى‌يابد.

آنچه مردم را از مبدأ آفرينش برگردانده بود، شرك در ربوبيت و اتخاذ ارباب بود نه شرك در مبدأ و صانع.

ابراهيم با بررسى طلوع و غروب اختران و مسخر بودن آن ها، غبار انديشه‌هاى مردم درباره روحانيت و تدبير و ربوبيت اختران كه از اوهام محيط برخاسته بود، از