عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ١٥٢ - درسهايى از زيارت كعبه

مصلى‌][١].

و [ياد كنيد] هنگامى كه ما اين خانه [كعبه‌] را براى همه مردم محل گردهمايى و جاى امن وامان قرار داديم، و [فرمان داديم:] از مقام ابراهيم جايگاهى براى نماز انتخاب كنيد.

جعل مثابه، يعنى بازگشت‌گاه، همانند جعل امامت است كه در آيات شريفه قبل از اين آيه در حق ابراهيم بيان داشته، امامتى كه خدا قرار مى‌دهد، براى اين كه دل‌ها به سوى آن متوجه شود و پس از توجه دل، عقيده انسان و عمل و اخلاقش در سايه رهبرى امام بر حق، مستقيم گردد، تا در نتيجه جهان پر از عدل و داد شود و بساط بيدادگرى و ظلم و خيانت برچيده شود.

قرار دادن بيت به صورت مثابه نيز بر طبق كشش نفسانى انسان به محل امن و عدل مى‌باشد.

نفسى كه طبيعتا جوياى واقعيت است، اين جويايى مانند امام‌جويى است و توجه به چنين خانه‌اى كه فطرت حق‌جويى و عدل را بيدار سازد، از كشش‌ها و خواسته‌هاى درونى آدمى و به سود وى مى‌باشد.

همان طور كه مردمى به سوى شهوات و برترى‌جويى و محيط مناسب به آن مى‌گرايند، مردمى هم تحت رهبرى فطرت و تربيت پيامبران مى‌كوشند تا ارزش‌هاى انسان را بالا ببرند و قوى گردانند و خود را به محيط خير و حق رسانند.

پس اينگونه انگيزه تعالى‌جويى و برترى خواهى از خواسته‌هاى فطرت، بلكه يگانه خواسته و جاذبه بشرى است و خواسته و انگيزه‌هاى ديگر از ريشه‌هاى نفسى‌

[١] -بقره( ٢): ١٢٥.