عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ١٥ - كعبه دل

أين الله؟ فقال ٦: عند المنكسرة قلوبهم‌[١].

خدا كجاست؟ پس فرمود: نزد قلب‌هاى شكسته مؤمنان.

اى عزيز! حج صورت كار همه كس باشد، اما حج حقيقت نه كار هر كسى باشد. در راه حج زر و سيم بايد فشاندن، در راه حق جان و دل بايد فشاندن، اين كه را مسلم باشد؟ آن را كه از بند جان برخيزد، [من استطاع إليه سبيلا][٢] اين باشد.

در هر فعلى و حركتى در راه حج سرى و حقيقتى باشد، اما كسى كه بينا نباشد خود نداند.

طواف كعبه و سعى و حلق و تجريد و رمى حجر و احرام و احلال و قارن و مفرد و ممتنع در همه احوال‌هاست.

[و من يعظم شعائر الله فإنها من تقوى القلوب‌][٣].

و هر كس شعاير خدا را بزرگ شمارد، بدون ترديد اين بزرگ شمردن ناشى از تقواى دل‌هاست.

هنوز قالب‌ها نبود و كعبه نبود كه روح‌ها به كعبه زيارت مى‌كردند، دريغا كه بشريت نمى‌گذارد كه به كعبه ربوبيت رسيم و بشريت نمى‌گذارد كه ربوبيت رخت بر صحراى صورت نهد!

هر كه نزد كعبه گل رود خود را بيند و هر كه به كعبه دل رود خدا را بيند، ان‌شاء الله كه خدا ما را حج حقيقى روزى كند.

[١] -بحار الأنوار: ٧٠/ ١٥٧، باب ١٢٥.

[٢] -آل عمران( ٣): ٩٧.

[٣] -حج( ٢٢): ٣٢.