عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٣١٨ - كتابخانههاى مسلمانان

كتابخانه‌هاى گذشته مسلمانان و تعداد كتب آن‌ها، مراجعه كنيد[١].

كتابخانه‌هاى مسلمانان‌

در آن روزگار تمام مراكز مسلمان‌نشين داراى كتابخانه‌هاى بسيار مجهز بود كه بعضى از آن‌ها مانند كتابخانه بيت الحكمة بغداد بيش از چهار ميليون كتاب داشت.

علاوه بر آن كتابخانه‌ها، مساجد و بيمارستان‌ها و ادارات و منازل شخصى داراى كتابخانه بود و درب آن به روى مراجعان به راحتى باز بود و غير از آن، هر كس از دانش و علم بهره داشت در منزل خودش داراى كتابخانه‌اى مخصوص بود كه در هنر مربوط به خودش از آن كتب استفاده مى‌كرد.

ايران آن روز از تمام مناطق مسلمان‌نشين، كتابخانه و دانشمند بيشتر داشت و فعاليت ايرانيان در علوم به قدرى چشمگير بود كه اكثر كتب علمى اسلامى در تمام فنون به دست ايرانيان تأليف شده است.

جرجى زيدان مى‌گويد[٢]:

خراسان بيش از تمام ممالك اسلامى داراى مدرسه و كتابخانه شد و از آن رو به ديار علم و ادب معروف گشت، با اين وصف اطلاعات مهمى از كتابخانه‌هاى خراسان در دست نيست، فقط ياقوت حموى مى‌گويد: در سال ٦١٦ هجرى در مرو شاه جهان از شهرهاى نامى خراسان ده كتابخانه عمومى ديدم كه مانند آن در هيچ جاى دنيا يافت نمى‌شد!

كتاب‌هاى بسيار عالى در آنجا بود و تنها در يكى از آن كتابخانه‌ها دوازده هزار

[١] -تاريخ تمدن: ٣/ ٦٣٧- ٦٤٠.

[٢] -الصوت العدالة الانسانية.