شناخت نامه قرآن بر پايه قرآن و حديث - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٢٣ - ١ ادله قرآنى

است؛[١] اما تحريف از نوع كاستى، در ميان اهل سنّت‌[٢] و شيعه‌[٣] قائلانى دارد[٤] كه به رواياتى استناد كرده‌اند كه در سند يا دلالت، ناتمام اند. با اين همه، ديدگاه مشهور دانشمندان فريقَين، سلامت قرآن از تحريف است. دانشمندان بزرگ شيعه همانند:

شيخ صدوق،[٥] شيخ مفيد،[٦] سيّدِ مرتضى،[٧] شيخ طوسى‌[٨] و امين الاسلام طبْرِسى،[٩] بر اين نكته پاى فشرده‌اند كه قرآن موجود، بدون هيچ كاستى همان قرآنى است كه بر پيامبر صلى الله عليه و آله نازل شده و هر كس جز اين به شيعه نسبت دهد، بر شيعه دروغ بسته است. همچنين آنان روايات بيانگر تحريف را فاقد ارزش استناد دانسته‌اند.[١٠]

ادلّه و شواهد نفى شُبهه تحريف‌

براى نفى شبهه تحريف مى‌توان از دلايل و مؤيّدات: عقلى، قرآنى، روايى، تاريخى و تجربى بهره جست. البته مقتضاى اين ادله متفاوت است، بدين معنا كه برخى از آنها كم شدن يك سوره يا يك آيه را نفى مى‌كنند و برخى كم شدن يك كلمه و حتّى يك حرف را شامل مى‌شوند.

١. ادلّه قرآنى‌

براى اثبات تحريف‌ناپذيرى قرآن كريم، دست كم به سه آيه حفظ، نفى باطل و رصد

[١]. براى تفصيل بيشتر، ر. ك: مجمع البيان: ج ١ ص ١٤؛ تفسير الصافى: ج ١ ص ٣٦؛ آلاء الرحمن: ص ٢٥؛ صيانةالقرآن من التحريف: ص ١٨- ١٩.

[٢]. براى نمونه: مجمع الزوائد: ج ٧ ص ١٦٣؛ كنز العمّال: ج ١ ص ٥١٧ و ٥٤١؛ الدرّ المنثور: ج ٦ ص ٤٢٠- ٤٢٢.

[٣]. اوائل المقالات: ص ١٨٦- ١٨٧؛ الاقطاب الفقهيّة: ص ١٦.

[٤]. المسائل السروية: ص ٧٩؛ البيان: ص ٢٠١؛ صيانة القرآن من التحريف: ص ٤٠.

[٥]. الاعتقادات: ص ٨٤.

[٦]. المسائل السروية: ص ٨٢.

[٧]. مجمع البيان: ج ١ ص ٤٣.

[٨]. التبيان فى تفسير القرآن: ج ١ ص ٣.

[٩]. مجمع البيان: ج ١ ص ١٥ و ٤٣.

[١٠]. المسائل السروية: ص ٨٢؛ مجمع البيان: ج ١ ص ٤٣.