هـ نقد استشهاد به روايت: «اِءذَا الْتَقَى الْمُسْلِمَانِ بِسَيْفِهِمَا عَلَى غَيْرِ سُنَّةٍ فَالْقَاتِلُ وَ الْمَقْتُولُ فِى النَّارِ فقِيلَ: يَا رَسُولَ اللَّهِ الْقَاتِلُ فَمَا بَالُ الْمَقْتُول؟ قَالَ: لأَنَّهُ أَرَادَ قَتْلًا». (٥٥)

اين روايت ، اشاره به واقعيتى در مورد محدوديت دنيا براى عقاب گنهكار دارد و به عقاب به صرف سوء نيت هيچ ربطى ندارد. دو شخص مسلمان كه با هم مقاتله كرده اند هر دو به سبب جمع بين عنصر مادى و معنوى، مستحق مجازات هستند. امكان مجازات شخص مقتول در دنيا منتفى است، ولى به معناى انتفاى مجازات اخروى نيست؛ چون امكان مجازات اخروى وجود دارد و مقتضى هم كه جمع بين قبح فعلى و فاعلى است موجود مى‌باشد. به عبارت ديگر، مجازات اخروى مقتول به سبب فعل و نيت مجرمانه اوست نه به سبب صرف سوء نيت.

جمع بندى: با اين توضيحات، مشخص مى‌شود كه هيچ يك از آيات و روايات مورد اشاره منتقد محترم، دلالتى بر معصيت يا قابل مجازات بودن «نيت سوء» ندارد.

٢-١-٣. مجازات متجرى

تبيين اشكال: منتقد محترم در جايى ديگر از نوشتار خويش براى بيان اختلاف بين گناه ومعصيت به مجازات متجرى در فقه اشاره كرده و مى‌گويد؛

«اجماع يا دست كم قول مشهور فقها، بر گناه و مستوجب عقاب بودن تجرى است. تجرى در جايى است كه كسى به قصد ارتكاب معصيتى عملى انجام

(٥٥) تهذيب الاحكام، ج٦، ص١٧٤، ح٢٥ (٣٤٧).