فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٠٧ - بررسى شرط رشد در مسئوليت كيفرى عذرا مرادى
ادله معتبرى در باره وظايف والدين در آگاه كردن فرزندان به عمل به وظايف و شرايع دينى وجود دارد كه احتياجى به نقل آنها نيست. پدران و مادران بايد مفهوم امر و نهى و معناى جنايت، بزه و خيانت را به كودكان آموزش دهند و تلخى بديها را از كودكى به آنان بچشانند و آنها را با روحيه تعهد و تقيد به ارزشها ، آداب اخلاقى ، هنجارهاى معتدل جامعه و اطاعت از قانون و احترام به مقررات اجتماعى پرورش دهند. طفل بايد پيش از ارتكاب بزه ، زير نظر مربى خانواده و مربيان ديگر جامعه باشد تا رشد شخصيت او روند طبيعى خود را طى كند. ارتكاب زشتيها و جرائم عملى است بر خلاف فطرت الهى و انسانى بشر. بنابراين كار مربيان تنها بيدار كردن و پرورش فطرت پاك كودكان است.اگر كودكان و نوجوانان در محيط سالم پرورش يابند، هرگز به سراغ بزه نخواهند رفت.
نمىتوان ارتباط ميان رفتار مجرمانه نوجوانان و تربيت نامناسب و ضعيف آنان را انكار كرد. بزهكارى نوجوانان معلول كوتاهيهاى نهاد هاى تربيتى است. غفلت و اهمال در تربيت، تأثير بسزايى در عدم رشد و تكامل شخصيت نوجوانان دارد. آزادىهاى مطلق و بى حد و حصر كه در برخى خانواده ها به فرزندان داده مىشود، بسيارى از نابسامانيها و ناهماهنگىها را در رشد شخصيتى و روانى و تربيت اخلاقى آنان به وجود مىآورد و منجربه خودخواهى و خودمحورى توجه صرف به خواسته هاى خود ، عدم احترام و توجه به منافع و حقوق ديگران و در نهايت فقدان احساس مسئوليت در آنان مىشود . اما نبايد از نظر دور داشت كه اينها در حقيقت از ويژگيهاى نوجوانانى است كه مرتكب جرم مىشوند و ممكن است هر مجرمى حتى در سنين ميانسالى داراى اين اوصاف باشد .بررسى پرونده نوبالغان و جرائمى كه به سبب ارتكاب آن مستحق مجازات گرديدهاند از سوى متوليان امور فرهنگى و برنامه ريزان، هر چند براى مجرمان فعلى چاره ساز نباشد ، كمك شايانى را براى يافتن راهكارها براى پيشگيرى از وقوع جرم خواهد كرد.