در اين مسئله، معروف بين فقها آن است كه گاهى تزاحم بين دو مال، به سبب كوتاهى يا غصب از ناحيه يكى از دو مالك تحقق پيدا مى‌كند، مانند اين كه در مثال مذكور صاحب حيوان، كوزه را غصب كرده يا از كسى عاريه گرفته، ولى در حفظ آن كوتاهى كرده است. در اين حال بر او لازم است كه مال غير را به او برگرداند و در صورت اتلاف يا معيوب كردن ضامن خواهد بود.

اما اگر تزاحم بين دو مال به سبب كوتاهى يا غصب مال غير نباشد، در صورتى كه يكى از دو مال، حيوان محترمى باشد، اتلاف آن حرام و اتلاف مال ديگر واجب است، لكن صاحب حيوان ضامن اتلاف خواهد بود؛ (٦) هر چند برخى در ضمان او توقف كرده‌اند.

شهيد ثانى در مثال مذكور چنين گفته است:

در فرض مذكور، اگر خوف هلاك شدن حيوان باشد، اتلاف كوزه واجب است، اما در اينكه صاحب حيوان ضامن اتلاف است يا نه، مسئله مورد بحث و نظر است. (٧)

اما اگر تزاحم بين دو مال به هيچ يك از صور مذكور نباشد، برخى از فقها گفته‌اند: مالى كه ضرر و خسارت آن كمتر از ديگرى است، از بين مى‌رود، لكن صاحب مال باقى مانده، ضامن قيمت آن خواهد بود و در صورت تساوى هر دو مال از جهت ضرر و خسارت، اقرب اين است كه حاكم مى‌تواند يكى از دو مالك را به اتلاف مال خود مجبور كند و در صورت ممانعت، قرعه انداخته مى‌شود. (٨)

(٦) شرايع الاسلام، ج٣، ص ٢٤٨؛ قواعد الأحكام، ج٢، ص ٢٣٦؛ جامع المقاصد، ج٦، ص٣٠٧؛ الدروس الشرعيه، ج٣، ص١١٠؛ مسالك الأفهام، ج١٢، ص ٢٤١ـ ٢٤٢؛ جواهر الكلام، ج٣٧، ص٢٠٧ ـ ٢٠٨.
(٧) مسالك الأفهام، ج١٢، ص٢٤٢.
(٨) جواهر الكلام، ج٣٧، ص٢٠٨.