ترجمه قانون در طب - ابن سينا - الصفحة ٤٨١ - (ماهيچههاى پايين برنده)
وترى فرستاده مىگردد كه حُقه استخوان سرين را نگه مىدارد و به بعد خود
وصل مىگرداند. [١]
فصل بيست و نهم: تشريح ماهيچههاى مفصل گام
ماهيچههاى حركت دهنده مفصل گام، برخى گام را بالا مىبرند و برخى ديگر گام را پايين مىآورند.
(ماهيچههاى بالا برنده)
از ماهيچههاى بالابرنده، [٢] ماهيچة بزرگى است كه در بخش قدامى درشت نى قرار داده شده و منشأ آن بخش خارجى از سر درشت نى مىباشد. پس هرگاه آشكار گردد به سوى ساق مايل مىگردد در حالى كه به سوى انگشت شست مىگذرد پس به آنچه نزديك بيخ شست مىباشد، متصل مىشود و (با انقباض خود) گام را به طرف بالا مىبرد.
ماهيچه ديگر از سر نازك نى مىرويد و از آن وترى رويش مىيابد كه به آنچه نزديك بيخ انگشت كوچك است، متصل مىگردد و گام را به طرف بالا مىبرد بويژه اگر ماهيچه ديگر نيز با آن هماهنگ باشد، در اين صورت بالا رفتن گام به صورت يك نواخت و مستقيم انجام مىگيرد.
(ماهيچههاى پايين برنده)
ماهيچههاى پايين برنده [٣] گام عبارتند از:
١ و ٢. يك زوج ماهيچه كه منشأ آن از سر استخوان ران مىباشد سپس به سوى پايين سرازير و به طرف باطن عقب استخوان ساق كه از بافت گوشتى بر خوردار است، متمايل مىگردد [٤]. از اين زوج ماهيچه، وترى مىرويد كه از بزرگترين وترها محسوب
[١] تا از خارج شدن زايده استخوان ران از حقه سرين جلوگيرى گردد.
[٢] دو عدد ماهيچه مىباشد.
[٣] ماهيچههاى پايين برنده پنج عدد مىباشد.
[٤] موافق با نسخه تهران، شرح آملى، و جيلانى (فيميلان) ترجمه شد در نسخه بولاق (فيملآن) دارد؛ يعنى: پر از گوشت مىنمايند.