است که برای آنکس که باید حقش را بگیرد ، قضیه هم فال است و هم تماشا یعنی هم پاسخ گر بفطرتش است و هم چیزی نصیبش شده است ولی آن کس که‌ باید نعمتها را پس بدهد ، البته بفطرتش پاسخ می‌گوید ولی باید پا روی‌ مطامعش بگذارد از اینجهت برای این فرد پذیرفتن نظم تازه بسیار مشکل‌ است و درست بهمین دلیل ، میزان موفقیت در میان این طبقه کم است . در تفسیر و تحلیل انقلاب ما ، گروهی معتقد به تفسیر تک عاملی هستند می‌گویند تنها یک عامل در ایجاد این انقلاب دخیل بوده است البته در میان‌ این گروه سه نظر مختلف وجود دارد یک دسته عامل را صرفا مادی و اقتصادی‌ ، دسته ای دیگر عامل را تنها آزادی خواهی و دسته سوم عامل را فقط اعتقادی‌ و معنوی می‌دانند در مقابل این گروه ، گروه دیگری قرار دارند که معتقدند انقلاب تک عاملی نبوده بلکه در تکوین و ایجاد این انقلاب هر سه عامل‌ بصورت مستقل دخالت داشته اند و در آینده ، این انقلاب با همکاری و ائتلاف این سه عامل است که تداوم پیدا می‌کند و بثمر میرسد . اما در کنار این نظرات ، نظر دیگری وجود دارد که خود ما نیز موافق آن‌ هستیم در اینجا کوشش می‌کنیم تا حد امکان نظر اخیر را تشریح کنیم انقلاب‌ ایران به اعتراف بسیاری یک انقلاب مخصوص به خود است یعنی برای آن‌ نظیری در دنیا نمیتوان پیدا کرد در مورد یگانه بودن انقلاب گروهی که‌ بوجود سه عامل مستقل معتقدند میگویند ما در دنیا هیچ انقلابی نداریم که‌ این سه عامل در آن دوش بدوش یکدیگر حرکت کرده باشد ما نهضت های سیاسی‌ داریم ولی طبقاتی نبوده اند ، نهضت های