پیرامون انقلاب اسلامی - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٧
احترام بیک سلسله اصول و اشخاص توأم و مربوط است . برای تحلیل انقلاب ایران و بررسی میزان انطباق دو نظریهای که به آن اشاره کردم بر این انقلاب ، باید به مطالعه و تحقیق در موارد زیر پرداخت : ١ - بررسی پیرامون افراد و گروههائی که بار نهضت را بدوش داشتند . ٢ - ریشه یابی و ارزیابی عللی که با ایجاد انقلاب و پیشبرد آن رابطه داشتهاند . ٣ - مطالعه درباره هدفهائی که نهضت تعقیب میکرد . ٤ - بررسی شعارهائی که به نهضت مردم ، حیات و حرکت میبخشید . ٥ - تحلیل نقش رهبر و تاکتیکهای رهبری . ٦ - توجه به گستردگی و فراگیر بودن نهضت ، از آنجهت که به یک طبقه یا قشر خاص تعلق نداشت . اما از نظر ریشه ، حوادث پنجاه ساله اخیر از جمله ، استبداد و استعمار نو ، دور نگه داشتن دین از سیاست ، کوشش برای بازگشت به دوره قبل از اسلام ، تحریف در میراث گرانقدر فرهنگ اسلامی ، کشتارهای بیرحمانه ، شکاف طبقاتی ، تسلط عنصر غیر مسلمان بر مسلمانان ، نقض آشکار قوانین اسلامی ، مبارزه با ادبیات فارسی و اسلامی به نام مبارزه با واژههای بیگانه ، بریدن از کشورهای مسلمان و پیوند با ضد مسلمانان نظیر اسرائیل ، تبلیغ مارکسیسم و از جمله ریشه های انقلاب به حساب میایند از میان این علل دستهای صبغه مادی دارند ، و برخی ناظر به جریحه دار شدن غرور انسانی هستند و قسمتی که بیشترین سهم را دارند مربوط به جریحه دار شدن عواطف اسلامیاند . به این علل باید دو عامل دیگر که