عدل الهی - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٦٨

دلیل بر اینکه از نظر قرآن ، شیطان خدا را می‌شناخت این است که قرآن‌ صریحا می‌گوید : او به خالقیت خدا اعتراف داشت ، خطاب به خداوند گفت‌ : « خلقتنی من نار و خلقته من طین »[١] .
" مرا از آتش آفریدی و او ( آدم ) را از گل " .
و دلیل بر اینکه به روز رستاخیز اعتقاد داشت این است که گفت : « انظرنی الی یوم یبعثون »[٢] .
" پروردگارا مرا تا روز رستاخیز مهلت بده " .
و دلیل بر شناخت وی انبیاء و معصومین را این است که گفت : « فبعزتک لاغوینهم اجمعین الا عبادک منهم المخلصین »[٣] .
" به عزت تو قسم که همه فرزندان آدم را گمراه می‌سازم مگر بندگان‌ خالص شده‌ات را " .
مراد از بندگان خالص شده که نه تنها عملشان مخلصانه است بلکه سراسر وجودشان از غیر خدا پاک و آزاد است ، اولیاء خدا و معصومین از گناهند ، شیطان آنان را نیز می‌شناخته است و به عصمت آنان هم معتقد بوده است .
قرآن در عین اینکه شیطان را شناسای همه این مقامات معرفی می‌کند او را کافر می‌خواند و کافر می‌شناسد ، پس معلوم می‌شود : تنها شناسایی و معرفت‌ ، یعنی تسلیم فکر و ادراک ، برای اینکه موجودی مؤمن شناخته شود کافی‌ نیست ، چیز دیگر لازم است .
از نظر منطق قرآن چرا شیطان با اینهمه شناساییها ، از کافران محسوب‌ گشته است ؟ معلوم است ، برای اینکه در عین قبول ادراکاتش حقیقت را ، احساساتش‌ به ستیزه برخاست ، دلش در برابر درک عقلش قیام کرد ، از قبول حقیقت‌ اباء و استکبار نمود ، تسلیم قلب نداشت .