نوع جنایت و تجاوز به دیگران باشد . حس انتقامجویی و تشفی طلبی در بشر بسیار قوی است و در دوره‌های‌ ابتدائی و جامعه‌های بدوی ظاهرا قوی‌تر بوده است . اگر جانی را از طریق‌ قانون ، مجازات نمی‌کردند ، تباهی و فساد بسیاری در جامعه پدید می‌آمد . این حس ، هم اکنون هم در بشر هست ، نهایت اینکه در جوامع متمدن اندکی‌ ضعیف تر یا " پنهان تر " است . انسان ستمدیده دچار عقده روحی می‌گردد ، اگر عقده او خالی نگردد ممکن است - بطور آگاهانه یا ناآگاهانه - روزی‌ مرتکب جنایت گردد . ولی وقتی که ستمگر را در برابر او مجازات کنند ، عقده‌اش باز می‌گردد و روانش از کینه و ناراحتی پاک می‌شود . قوانین جزائی برای تربیت مجرمین و برای برقراری نظم در جامعه‌ها ضروری‌ و لازم است ، هیچ چیز دیگری نمی‌تواند جانشین آن گردد . این که برخی‌ می‌گویند بجای مجازات باید مجرم را تربیت کرد و بجای زندان باید دار التأدیب ایجاد کرد ، یک مغالطه است ، تربیت و ایجاد دار التأدیب ، بی‌شبهه لازم و ضروری است و مسلما تربیت صحیح از میزان جرائم می‌کاهد ، همچنانکه نابسامانی اجتماعی یکی از علل وقوع جرائم است و برقراری‌ نظامات اجتماعی و اقتصادی و فرهنگی صحیح نیز به نوبه خود از جرائم‌ می‌کاهد ، ولی هیچیک از اینها جای دیگری را نمی‌گیرد ، نه تربیت و نه‌ نظامات عادلانه جانشین کیفر و مجازات می‌گردد ، و نه کیفر و مجازات‌ جانشین تربیت صحیح و نظام اجتماعی سالم می‌شود . هر اندازه تربیت ، درست و نظام اجتماعی ، عادلانه و سالم باشد باز افرادی طاغی و سرکش پیدا می‌شوند که تنها راه جلوگیری از آنها مجازاتها و کیفرهاست که احیانا باید سخت و شدید باشد . از طریق تقویت ایمان و ایجاد تربیت صحیح و اصلاح جامعه و از بین بردن‌ علل وقوع جرم می‌توان از تعداد جرمها و جنایتها تا حدود زیادی کاست و باید هم از این راهها استفاده کرد ، ولی نمی‌تواند انکار کرد که مجازات‌ هم در جای خود لازم است و هیچیک از امور دیگر اثر آن را ندارد . بشر هنوز موفق نشده است و شاید هم هیچوقت موفق نشود که از طریق اندرزگویی و ارشاد و سایر و سائل آموزشی و پرورشی بتواند همه مردم را تربیت کند ، و امیدی هم نیست که تمدن و زندگی مادی کنونی بتواند وضعی را بوجود آورد که‌ هرگز جرمی واقع نشود . تمدن امروز نه تنها جرمها را کم نکرده است ، بلکه‌ به مراتب آنها را بیشتر و بزرگتر کرده است . دزدیهایی که در قدیم به شکل آفتابه دزدی ، جیب بری یا سر گردنه گرفتن‌ انجام می‌گرفت امروز به هزار رنگ و شکل مرئی و نامرئی ، زیر پرده و روی‌ پرده انجام