سطح ارزش ذاتی بالا می‌رود ؟ به نظر می‌رسد هنوز موضوع ارزش ذاتی کاملا حال‌ نشده است . ص ٢٧ : " پس بنابر آنچه گذشت " کار اجتماعا لازم " به واسطه تکنیک متوسط اجتماع ، و چابکی متوسط ، و خبرگی متوسط کارگر و نیز شرایط متوسط کار تعیین می‌گردد . ولی از طرف دیگر ، تکنیک اجتماع ، خبرگی کارگر ، و شرایط کار ، ثابت و بدون تغییر ، و در حال سکون نیستند . . . اگر مصرف آلومینیوم در سی ساله اخیر هشت هزار برابر افزایش یافته‌ است ، نباید علت پایین آمدن بهای این فلز را در روابط عرضه و تقاضا جستجو کرد ، بلکه بر عکس ، افزایش تقاضا نتیجه حتمی تنزل بها است ، و علت اولیه پایین آمدن بها نیز تنزل ارزش ، یعنی تقلیل زمان کار اجتماعا لازم برای تولید می‌باشد " . ظاهرا مقصود این است که بر خلاف آنچه گفته می‌شود که تنزل نرخ ، معلول‌ افزایش عرضه است و به نوبه خود علت کاهش عرضه نیز هست ، زیرا تقاضا همیشه از یک مقدار معین تجاوز نمی‌کند ، این قضیه ثابت می‌کند که تقاضا میزان ثابت ندارد و کاهش بها علت افزایش تقاضا می‌شود ، و علت اولیه‌ تنزل بها افزایش عرضه بر تقاضا نیست ، زیرا معلوم نیست عرضه بر تقاضا افزایش داشته باشد ، بلکه با این که عرضه و تقاضا معادل است ، چون زمان‌ کار تقلیل یافته ، و کار ملاک ارزش است ، خواه ناخواه بها تنزل پیدا کرده است . پس معلوم می‌شود علت اصلی تعیین کننده بها ، عرضه و تقاضا نیست ، کار است . در ص ٣٠ تحت عنوان " کار ساده و کار