نظری به نظام اقتصادی اسلام - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٥
علم اقتصاد " نوشین ص ١٤ مینویسد : " تعیین و تحدید قیمتها در بازار اگرچه از عمل متقابل و مبارزه مالکین تولید کننده کالا نتیجه میگردد ولی مستقل از اراده هر یک از آنها و نیز از اراده کلیه اجتماع میباشد و مانند قوانین طبیعت با نیروی شکست ناپذیری خود را به تمام آنها تحمیل مینماید . مثلا ممکن است گاهی بهای چند نوع کالا صاحبان آنها را ورشکست کند ، ولی مادام که شرایطی که آنها بها را تعیین نموده ادامه دارد ، هیچ کس و هیچ قدرتی نمیتواند در اقتصاد مبادله ای آن بها را تغییر دهد " . در این جا چند مطلب باید مورد توجه قرار گیرد : الف . قیمتها در اقتصاد به اصطلاح آزاد و مبادلهای مبنی بر مالکیت فردی ، چه اندازه در اختیار افراد و اشخاص است ، و دولت چه اندازه قادر است بر قیمتها نظارت ، و آنها را تعیین نماید ؟ آیا دولت فقط میتواند جلوی بی انصافی فروشندگان را بگیرد ، یا میتواند قیمت واقعی اجناس را نیز بالاتر و پایینتر ببرد ؟ مغالطه حضرات این است که به اصطلاح با یک سبک فکر ارسطویی ، دو رژیم بیشتر فرض نمیکنند ، اقتصاد مبنی بر مالکیت فردی و آزاد مطلق و اقتصاد اشتراکی ، و چون اولی باطل است ، پس دومی درست است ، و حال آن که شق سوم هم ممکن است ، و آن این که مالکیت فردی ، ولی دولت که مظهر اراده و مصالح ملت است نظارت کند بر تولید و مصرف . ب . چرا قیمت یک چیز متناوبا بالا و پایین میرود ، و آیا حداکثر و حداقل غیرقابل تخلفی در کار هست یا نه ؟ روی چه اصلی قیمتها نوسان پیدا میکند ؟ و تعیین کننده حداقل و حداکثر چیست ؟