برگزيده تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٦٠ - خدايا! مرا به خود وامگذار

نخواهى يافت» (سُنَّةَ مَنْ قَدْ أَرْسَلْنا قَبْلَكَ مِنْ رُسُلِنا وَ لا تَجِدُ لِسُنَّتِنا تَحْوِيلًا).

اين سنت از يك منطق روشن سر چشمه مى‌گيرد و آن اين كه چنين قوم ناسپاسى كه چراغ هدايت خود را مى‌شكنند سنگر نجات خويش را ويران مى‌كنند.

آرى! چنين قومى ديگر لايق رحمت الهى نيستند، و مجازات آنها را فرا خواهد گرفت، و مى‌دانيم خداوند تبعيضى در ميان بندگانش قائل نيست، يعنى در مقابل اعمال يكسان با شرائط يكسان مجازات يكسان قائل مى‌شود.

و اين است معنى عدم تخلف سنّتهاى پروردگار.

(آيه ٧٨)- در تعقيب آيات گذشته كه از توحيد و شرك، و سپس وسوسه‌ها و توطئه‌هاى مشركان بحث مى‌كرد، در اينجا به مسأله نماز و توجه به خدا و نيايش مى‌پردازد، كه عامل مؤثرى براى مبارزه با شرك است، و وسيله‌اى براى طرد هرگونه وسوسه شيطانى از دل و جان آدمى.

نخست مى‌گويد: «نماز را از زوال خورشيد (هنگام ظهر) تا نهايت تاريكى شب [نيمه شب‌] برپادار؛ و همچنين قرآن فجر [نماز صبح‌] را، چرا كه قرآن فجر، مشهود (فرشتگان شب و روز) است! (أَقِمِ الصَّلاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلى‌ غَسَقِ اللَّيْلِ وَ قُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كانَ مَشْهُوداً).

از اين تعبير به خوبى روشن مى‌شود كه بهترين موقع براى اداى نماز صبح همان لحظات آغاز طلوع فجر است.

آيه فوق از آياتى است كه اشاره اجمالى به وقت نمازهاى پنجگانه مى‌كند، و با انضمام به ساير آيات قرآن در زمينه وقت نماز و روايات فراوانى كه در اين رابطه وارد شده، وقت نمازهاى پنجگانه دقيقا مشخص مى‌شود.

(آيه ٧٩)- بعد از ذكر نمازهاى فريضه پنجگانه اضافه مى‌كند: «و پاسى از شب را (از خواب برخيز و) قرآن (و نماز) بخوان» (وَ مِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ).

مفسران معروف اسلامى اين تعبير را اشاره به نافله شب كه در فضيلت آن روايات بى‌شمارى وارد شده است دانسته‌اند.

سپس مى‌گويد: «اين يك وظيفه اضافى (علاوه بر نمازهاى فريضه) براى‌